حدیث امام على (ع) درباره سرکشى
روایت شده از امام على عليه السلام
سند
علي عن ابيه عن ابن محبوب عن ابن رياب و يعقوب السراج جميعا عن ابي عبد الله ع قال قال امير المومنين ع :
أَيُّهَا اَلنَّاسُ إِنَّ اَلْبَغْيَ يَقُودُ أَصْحَابَهُ إِلَى اَلنَّارِ وَ إِنَّ أَوَّلَ مَنْ بَغَى عَلَى اَللَّهِ عَنَاقُ بِنْتُ آدَمَ فَأَوَّلُ قَتِيلٍ قَتَلَهُ اَللَّهُ عَنَاقُ وَ كَانَ مَجْلِسُهَا جَرِيباً فِي جَرِيبٍ وَ كَانَ لَهَا عِشْرُونَ إِصْبَعاً فِي كُلِّ إِصْبَعٍ ظُفُرَانِ مِثْلُ اَلْمِنْجَلَيْنِ فَسَلَّطَ اَللَّهُ عَلَيْهَا أَسَداً كَالْفِيلِ وَ ذِئْباً كَالْبَعِيرِ وَ نَسْراً مِثْلَ اَلْبَغْلِ فَقَتَلْنَهَا وَ قَدْ قَتَلَ اَللَّهُ اَلْجَبَابِرَةَ عَلَى أَفْضَلِ أَحْوَالِهِمْ وَ آمَنِ مَا كَانُوا
ترجمه
کمره ای, اصول کافی ترجمه کمره ای جلد ۵, ۲۶۳
امیر المؤمنین (ع) فرمود: ایا مردم! راستی بغی و ستم، یاران خود را به آتش کشد، راستی اول کسی که بر خدا سرکشی کرد، عناق دختر آدم بود و اول کسی که خدا او را کشت، همان عناق بود که نشیمن او یک جریب در یک جریب بود و بیست انگشت داشت و در هر انگشتی دو ناخن داشت، چون دو داس، خدا بر او شیری را چون فیل و گرگی را به بزرگی شتر و کرکسی را به اندازه استری چیره ساخت و او را کشتند و خدا جبّاران را در بهترین وضع و آسوده ترین حال خودشان کشته است.
مصطفوی, اصول کافی ترجمه مصطفوی جلد ۴, ۲۰
از حضرت صادق علیه السّلام روایت شده که امیر المؤمنین علیه السلام فرمود: ای مردم همانا ستمگری و بغی یاران خود را بآتش (یا بدوزخ) کشد، و اولین کسی که بر خدا سرکشی کرد عناق دختر آدم بود، و اولین کشته که خدا او را کشت (همان) عناق بود، که نشیمنگاهش یک جریب در یک جریب بود و بیست انگشت داشت که در هر انگشتی دو ناخن بود چون دو داس، پس خدا شیری مانند فیل، و گرگی ببزرگی شتر، و کرکسی باندازه استر بر او مسلط کرد، و آنها او را کشتند، خداوند زور گویان و سرکشان را در بهترین حال و آسودهترین وضعی که داشتهاند کشته است.
محمدعلی اردکانی, تحفة الأولیاء( ترجمه أصول کافی) - جلد ۴, ۱۵
علی، از پدرش، از ابن محبوب، از ابن رئاب و یعقوب سرّاج، هر دو از امام جعفر صادق علیه السلام روایت کرده است که فرمود: «امیرالمؤمنین علیه السلام فرمود که: ای گروه مردمان! به درستی که بغی، اصحاب خود را میکِشد به سوی آتش دوزخ. و به درستی که اوّل کسی که بر خدای عز و جل بغی نمود، عناق، دختر آدم علیه السلام، بود. و به این سبب، نخستین کسی که خدا او را کشت، عناق بود. و نشستگاهش یک جَریب در یک جَریب بود «۲»، و او را بیست انگشت
__________________________________________________
(۲). و جریب- به فتح جیم-، مقداری است از زمین که معلوم و معروف است، و آن به حساب مساحت، چهار هزار وهشتصد ذراع است به ذراع دست، که عبارت است از ششصد نی، و از قرار نود نی، یک قفیز، شش قفیز و دو ثلث قفیز میشود. و چون در مثل خود ضرب شود، چهل و پنج قفیز و ثلث قفیز، حاصل آن میشود. و بعضی گفتهاند که: مقدار جریب از زمین، ده ذراع است، و این در اینجا ظاهرتر است؛ بلکه، قول اول، علیالظاهر درست نمیباشد. (مترجم)
بود، در هر انگشتی دو ناخن، مانند دو داس درو کنی. پس خدا شیری را چون فیل، و گرگی را مانند شتر، و کرکسی را مثل استر، بر او مسلّط گردانیده، تا او را کشتند. و به حقیقت که خدای عز و جل جبّاران و ستمکاران را کشت، بر بهترین احوال ایشان، و ایمنترین اوقات وجود ایشان».