الکافی (ط - الاسلامیه) - جلد ۲، حدیث ۲۱۰۳

عده من اصحابنا عن احمد بن محمد بن خالد عن اسماعيل بن مهران عن عبيس بن هشام عمن ذكره عن ابي جعفر ع قال :

کمره ای, اصول کافی ترجمه کمره ای جلد ۶, ۴۶۳ از امام باقر (ع) فرمود: قرآن‏خوانان سه باشند: ۱) مردی که قرآن بخواند و آن را کاسبی خود بحساب گیرد و پادشاهان را به وسیله آن بدو شد و از آنها سود برد و به وسیله آن به مردم گردن فرازی و دست اندازی کند. ۲) کسی که قرآن را بخواند و الفاظ آن را نگهداری کند و مقرراتش را از دست بنهد و آن را چون جام آب بر دست دارد و برای سود نقدی خواهد (و آن را چون چوبه تیر بی‏پیکان پیکان بر پا دارد که فرمود: معنایش این است که آنچه خدای عز و جل در گله و سرزنش ۳) کسی که قرآن را بخواند و بداند و داروی شفا بخش آن را بر دل دردمند خود نهد و برای آن شبها بیداری کشد (و آن را بخواند و با آن مناجات کند یا در آن مطالعه کند و از حقائق آن دریابد) و روزها را برای آن به تشنگی به سر آورد (روزه گیرد و ریاضت کشد) و در مساجد خود برای خواندن و آموختن و آموزش و ترویج آن قیام کند و از بستر آسایش و خوابش به خاطر آن دوری گزیند به آنان است که خدای عزیز جبّار بلا را بگرداند و مردم روی زمین را به هلاکت نرساند (چون طاغیان مردم پیشین مانند قوم فرعون و عاد و ثمود) و به وسیله اینان است که خدا عز و جل شرّ دشمنان اسلام را بگرداند و به اینان است که خدا عز و جل باران را از آسمان فرو ببارد، به خدا سوگند هر آینه اینان در میان قرآن‏خوانان و قرآن‏دانان از کبریت احمر کمیاب ترند. مصطفوی‏, اصول کافی ترجمه مصطفوی جلد ۴, ۴۳۵ حضرت باقر علیه السّلام فرمود: قرآن‏خوانان سه گروه‏اند: یکی آنکه قرآن خواند و آن را سرمایه کسب خود کند و پادشاهان را با آن بدو شد و بمردم بزرگی بفروشد. و دیگر مردی است که قرآن را بخواند و حروف آن را نگهداری کند ولی حدود آن را ضایع سازد و آن را چون قدح (جام آب) نگهداری کند (یعنی برای خودنمائی و هنگام سودجوئی از آن منتفع گردد و در سایر اوقات پشت سر اندازد چنان که شخص سواره جام آبش را پشت سرش می‏آویزد و مانند این کلام در کتاب دعاء باب صلوات گذشت مراجعه شود) خداوند امثال اینان را در قرآن‏خوانان زیاد نکند. و دیگر مردی است که قرآن خواند و داروی قرآن را بر دل دردمندش نهد و برای (خواندن و بکار بستن و دقت و غور در معانیش) شب زنده داری کند و روزش را بتشنگی بسر برد، و در هنگام نمازهایش و جاهای آن بدان قیام کند، و از بستر خواب بخاطر آن دوری گزیند، و بخاطر این دسته از مردمان است که خدای عزیز جبار بلا را بگرداند، و ببرکت ایشان است که خدای عز و جل شر دشمنان را باز دارد، و بسبب آنان است که خدای عز و جل از آسمان باران فرستد، پس بخدا سوگند اینها در میان قرآن‏خوانان از کبریت احمر کمیاب‏ترند. محمدعلی اردکانی, تحفة الأولیاء( ترجمه أصول کافی) - جلد ۴, ۶۷۱ چند نفر از اصحاب ما روایت کرده‏اند، از احمد بن محمد بن خالد، از اسماعیل بن مهران، از عبیس بن هشام، از آنکه او را ذکر کرده، از امام محمد باقر علیه السلام که فرمود: «قاریان قرآن سه قسم‏اند: یکی مردی است که قرآن را خوانده، پس آن را سرمایه فرا گرفته، و به آن از پادشاهان طلب خیر و منفعت نموده، که آن را وسیله جلب منافع و اموال از ایشان ساخته، و به آن بر مردمان فخر و گردنکشی نموده، و دیگر مردی است که قرآن را خوانده، پس حرف‏های آن را حفظ و ضبط نموده، و حدود و احکامش را ضایع ساخته، و آن را به جای قدح «۱» برپا داشته. پس خدا این جماعت از حاملان قرآن را بسیار نکند، و سیم مردی است که قرآن را خوانده، پس دوای قرآن را بر درد دل خود گذاشته، و شبش را به آن بیدار داشته، و روزش را به آن تشنه ساخته، و در مساجد خویش به آن برپا داشته، و به آن از رختخوابش دوری گزیده، و از آن پهلو تهی نموده. پس خداوند عزیز جبّار به برکت این گروه، بلا را دفع می‏نماید، و به این جماعت، مسلمانان را بر دشمنان ظفر و غلبه می‏دهد، و به این جماعت، حق- تبارک و تعالی- باران را از آسمان فرو می‏فرستد. پس به خدا سوگند که این گروه، در میان قاریان قرآن از کبریت احمر کمترند» (یعنی گوگرد سرخ) «۲». ( ۱). و مراد از قرار دادن قرآن به جای قدح، بی‏اعتنایی است و عدم رجوع به سوی آن، مگر در وقت حاجت وضرورت، چنان که در باب صلوات بر پیغمبر و اهل بیت علیهم السلام مذکور شد.( مترجم) ( ۲). مترجم گوید که: کبریت- به کسر کاف و راء و سکون باء و یاء-، گوگرد و زر خالص و نقره خالص باشد. و در قاموس مذکور است که: کبریت، از سنگ آن چیزی است که آتش به آن افروخته می‏شود، و یاقوت سُرخ و طلا یا جوهری است که معدن آن در پشت« تبّت»، در وادی مورچگان است. و در قاموس نیز مذکور است که: تبّت- بر وزن سکّر-، بلادی است در مشرق، که مشک ازفر به سوی آن منسوب است، و مراد از آن در این حدیث، همین معنی اخیر است که صاحب قاموس ذکر کرده، و آن از جمله اکسیرات است. امّا گوگرد آتش‏گیرا، که مراد نبودنش معلوم است، و امّا نقره، به جهت وصف سرخی بیرون است، و طلا و یاقوت سرخ، اگرچه هر یک می‏تواند که مراد باشد در ظاهر حال، ولیکن به این حد کم نیست که در مقام قلّت این نوع از قاری ذکر شود.( مترجم)