→

الکافی (ط - الاسلامیه) - جلد ۲، حدیث ۸۱۲

حدیث امام جعفر صادق (ع) در کتاب الکافي جلد ۲ کتاب الإيمان و الکفر‏‏ بَابُ الْکِتْمَان‏

کتاب الإيمان و الکفر · روایت شده از امام جعفر صادق عليه السلام

سند
عنه عن احمد بن محمد عن محمد بن سنان عن عبد الاعلي قال سمعت ابا عبد الله ع يقول :

إِنَّهُ لَيْسَ مِنِ اِحْتِمَالِ أَمْرِنَا اَلتَّصْدِيقُ لَهُ وَ اَلْقَبُولُ فَقَطْ مِنِ اِحْتِمَالِ‏ أَمْرِنَا سَتْرُهُ وَ صِيَانَتُهُ مِنْ غَيْرِ أَهْلِهِ فَأَقْرِئْهُمُ اَلسَّلاَمَ وَ قُلْ لَهُمْ رَحِمَ اَللَّهُ عَبْداً اِجْتَرَّ مَوَدَّةَ اَلنَّاسِ إِلَى نَفْسِهِ حَدِّثُوهُمْ بِمَا يَعْرِفُونَ وَ اُسْتُرُوا عَنْهُمْ مَا يُنْكِرُونَ ثُمَّ قَالَ وَ اَللَّهِ مَا اَلنَّاصِبُ لَنَا حَرْباً بِأَشَدَّ عَلَيْنَا مَئُونَةً مِنَ اَلنَّاطِقِ عَلَيْنَا بِمَا نَكْرَهُ فَإِذَا عَرَفْتُمْ مِنْ عَبْدٍ إِذَاعَةً فَامْشُوا إِلَيْهِ وَ رُدُّوهُ عَنْهَا فَإِنْ قَبِلَ مِنْكُمْ وَ إِلاَّ فَتَحَمَّلُوا عَلَيْهِ بِمَنْ يَثْقُلُ عَلَيْهِ وَ يَسْمَعُ مِنْهُ فَإِنَّ اَلرَّجُلَ مِنْكُمْ يَطْلُبُ اَلْحَاجَةَ فَيَلْطُفُ‏ فِيهَا حَتَّى تُقْضَى لَهُ فَالْطُفُوا فِي حَاجَتِي كَمَا تَلْطُفُونَ فِي حَوَائِجِكُمْ فَإِنْ هُوَ قَبِلَ مِنْكُمْ وَ إِلاَّ فَادْفِنُوا كَلاَمَهُ تَحْتَ أَقْدَامِكُمْ وَ لاَ تَقُولُوا إِنَّهُ يَقُولُ وَ يَقُولُ فَإِنَّ ذَلِكَ يُحْمَلُ عَلَيَّ وَ عَلَيْكُمْ أَمَا وَ اَللَّهِ لَوْ كُنْتُمْ تَقُولُونَ مَا أَقُولُ لَأَقْرَرْتُ أَنَّكُمْ أَصْحَابِي هَذَا أَبُو حَنِيفَةَ لَهُ أَصْحَابٌ وَ هَذَا اَلْحَسَنُ اَلْبَصْرِيُ‏ لَهُ أَصْحَابٌ وَ أَنَا اِمْرُؤٌ مِنْ‏ قُرَيْشٍ‏ قَدْ وَلَدَنِي‏ رَسُولُ اَللَّهِ ص‏ وَ عَلِمْتُ‏ كِتَابَ اَللَّهِ‏ وَ فِيهِ تِبْيَانُ كُلِّ شَيْ‏ءٍ بَدْءِ اَلْخَلْقِ وَ أَمْرِ اَلسَّمَاءِ وَ أَمْرِ اَلْأَرْضِ وَ أَمْرِ اَلْأَوَّلِينَ وَ أَمْرِ اَلْآخِرِينَ وَ أَمْرِ مَا كَانَ وَ أَمْرِ مَا يَكُونُ‏ كَأَنِّي أَنْظُرُ إِلَى ذَلِكَ نُصْبَ عَيْنِي‏

ترجمه
کمره ای, اصول کافی ترجمه کمره ای جلد ۴, ۶۵۷ از عبد الأعلی که شنیدم امام صادق (ع) می‏فرمود: راستش این است که پذیرش امامت تنها همان باور کردن و قبول داشتن نیست، از پذیرفتن امامت: نهان کردن آن و حفظ آن از نااهل است، به آنها سلام برسان و به آنها بگو: خدا رحمت کند بنده‏ای را که دوستی مردم را به خود جلب کند، با مردم چیزی را بگوئید که می‏فهمند و می‏شناسند و از آنها نهان کنید آنچه را منکرند، سپس فرمود: به خداوند سوگند آنکه شمشیر دشمنی به روی ما بکشد، به ما ناگوارتر تمام نمی‏شود از آنکه سخن بر زبان ما بگوید که ما آن را بد داریم، چون از بنده‏ای بفهمید که راز را فاش می‏کند، نزد او بروید و او را از آن باز دارید و اگر از شما بپذیرد (که بسیار خوب) و گر نه کسی را بر او وادار کنید که بر او گران آید و از او بشنود، به راستی از شما هر که حاجتی دارد، در باره آن خرده بینی کند تا بر آورده شود، شما در حاجت من هم خرده بینی و چاره‏جوئی کنید چنانچه برای حوائج خود خرده بینی و چاره‏جوئی می‏کنید و اگر او از شما بپذیرد (چه بهتر) و گر نه سخن او را زیر پای خود خاک کنید و می‏گوئید که: او می‏گوید و او می‏گوید: زیرا این بر من و شما هر دو گران بار می‏آید، هلا به خدا اگر شماها بگوئید آنچه من می‏گوئید آنچه من می‏گویم، اقرار دارم که یاران منید، این ابو حنیفه یارانی دارد و این حسن بصری یارانی دارد، من مردی از قریشم و زاده رسول خدایم و قرآن خدا را خوب می‏دانم و در آن بیان هر چیزی هست، آغاز آفرینش، امر آسمان، امر زمین، امر اولین و امر آخرین و امر آنچه بوده و امر آنچه می‏باشد، گویا من در برابر چشم خود به آن نگاه می‏کنم. مصطفوی‏, اصول کافی ترجمه مصطفوی جلد ۳, ۳۱۵ عبد الاعلی گوید: شنیدم امام صادق علیه السّلام میفرمود: تحمل امر ما تنها بتصدیق و پذیرفتن آن نیست، از جمله تحمل امر ما پنهانداری و نگهداشتن آن از نااهلش باشد. بشیعیان ما سلام برسان و بآنها بگو: خدا رحمت کند بنده‏ئی را که دوستی مردم (مخالفین ما) را بسوی خود کشاند، آنچه را میفهمند بآنها بگوئید و آنچه را نمی‏پذیرند از آنها بپوشید. سپس فرمود: بخدا کسی که بجنگ ما برخاسته‏ زحمتش برای ما از کسی که چیزی را که نمیخواهیم از قول ما میگوید بیشتر نیست. چون دانستید کسی (امر امامت و احادیث مخصوص ما را) فاش میکند، نزدش روید و او را از آن بازدارید، اگر پذیرفت چه بهتر و گر نه کسی را که بالاتر از اوست و از او شنوائی دارد بر او تحمیل کنید (تا منعش کند و بازش دارد) همانا مردی از شما مطلوبی که دارد چاره‏جوئی و لطیفه کاری میکند تا حاجتش بر آورده شود، نسبت بحاجت من هم چاره‏جوئی کنید چنان که نسبت بحوائج خود میکنید (یعنی با لطائف و حیل او را از فاش کردن اسرار ما باز دارید) اگر از شما پذیرفت چه بهتر و گر نه سخنش را زیر پای خود دفن کنید (نشنیده انگارید) و نگوئید او چنین و چنان میگوید، زیرا نقل شما بدیگران، مردم را بر من و شما میشوراند. هان بخدا اگر شما آنچه را من میگویم بگوئید، اعتراف میکنم که شما اصحاب منید، این ابو حنیفه است که اصحابی دارد، و این حسن بصری است که اصحابی دارد (با وجود نادانی و گمراهی آنها اصحابشان سخن آنها را میشنوند و فرمان میبرند) و من مردی قرشی و زاده رسول خدایم صلی اللَّه علیه و آله و کتاب خدا را فهمیده‏ام، بیان همه چیز در کتاب خدا هست از ابتداء خلقت و امر آسمان و زمین و امر پیشینیان و پسینیان و امر گذشته و آینده و گویا همگی در برابر چشم من است و بآن مینگرم. محمدعلی اردکانی, تحفة الأولیاء( ترجمه أصول کافی) - جلد ۳, ۵۵۳ از او، از احمد بن محمد، از محمد بن سنان، از عبدالاعلی روایت است که گفت: شنیدم از امام محمد باقر علیه السلام که می‏فرمود: «به درستی که برداشتن امر ما تصدیق کردن و قبول نمودن آن به تنهایی نیست؛ بلکه از جمله برداشتن امر ما، پوشیدن و نگاه داشتن آن است از کسی که اهل آن نباشد. و چون چنین کسی را دیدی، سلام مرا به ایشان برسان و به ایشان بگو که: خدا رحمت کند بنده‏ای را که دوستی مردم را به سوی خویش بکشاند. و ایشان را حدیث کنید به چیزی که می‏شناسند، و آن‏چه را که انکار دارند، از ایشان بپوشید». بعد از آن فرمود: «به خدا سوگند که آنکه جنگ را از برای ما برپا می‏کند، مؤنت [/ رنج‏] و شدّتش بر ما سخت‏تر نیست از کسی که بر ما سخن می‏گوید به چیزی که ما ناخوش داریم، پس هر گاه آشکار کردن را از بنده‏ای بشناسید، به سوی او دوید و او را از آن برگردانید؛ پس اگر از شما قبول کند، نعم‏الاتّفاق، و اگر نه، این را بر او بار کنید و به گردنش بگذارید، به واسطه کسی که بر او گران است و در نزد او عظمتی دارد و از او می‏شنود و سخنش را قبول می‏کند؛ پس به درستی که مردی از شما حاجتی می‏طلبد و خواهان آن می‏شود و در آن دقّت می‏کند، تا آنکه از برایش دوا می‏شود؛ پس در حاجت من دقّت کنید، چنان که در حاجت‏های خویش دقّت می‏کنید؛ پس اگر آن کس از شما بپذیرد، نعم‏المطلوب، و اگر نه،، سخن او را در زیر پای‏های خویش در زیر خاک کنید و پیوسته مگویید که می‏گوید، و سخن او را نقل مکنید؛ چه آن باعث شهرتش می‏شود؛ پس به درستی که نقل و شهرت آن بر من و شما بار می‏شود و باعث این می‏شود که بر ما حمله کنند. و بدانید به خدا سوگند که اگر شما می‏گفتید آن‏چه من می‏گویم، هر آینه اقرار و اعتراف می‏نمودم که شما اصحاب منید. اینک ابوحنیفه است که او را اصحابی چندند. و اینک حسن بصری است که او را اصحابی چندند. و من مردی از قریشم که از رسول خدا صلی الله علیه و آله متولّد شده‏ام و از آن حضرت به وجود آمده‏ام و کتاب خدا را دانسته‏ام. و در آن بیان هر چیزی هست از ابتدای آفرینش و امر آسمان و امر زمین و امر پیشینیان و امر پسینیان و امر آن‏چه بوده و آن‏چه خواهد بود، که گویا به سوی آنها می‏نگرم و همه در برابر چشم من است». «۱» __________________________________________________ (۱). حاصل مراد آنکه حضرت می‏فرماید که: اگر شما تقیّه کنید و آن‏چه نباید بگویید، نگویید و آن‏چه نشاید بکنید، نکنید، نباید که من، شما را از خود سلب کنم و اقرار نکنم که شما اصحاب منید؛ زیرا که ابوحنیفه و حسن بصری اصحاب دارند و نجابت و زادگی [/ نژاد و نسب‏] و علمی که من دارم ایشان ندارند، ولیکن چون به خلاف تقیّه رفتار می‏کنید، ناچار باید که شما را اصحاب خود نشمارم و انکار کنم. (مترجم)

راویان