تفسیر روان جاوید (ثقفى تهرانى)
قُلْنَا اهْبِطُوا مِنْها جَمِيعاً فَإِمَّا يَأْتِيَنَّکُمْ مِنِّي هُدىً فَمَنْ تَبِعَ هُدايَ فَلا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَ لا هُمْ يَحْزَنُونَ (38)
ترجمه
گفتيم فرو شويد از بهشت تمامى پس اگر بيايد شما را از من هدايتى پس کسانيکه پيروى کنند هدايت مرا پس نيست بيمى بر آنان و نه آنان اندوهناک مىشوند..
تفسير
چون در آيه شريفه فازلهما الشيطان امر بهبوط شده و در اين آيه تکرار شده است، گفتهاند وجه آن آنستکه اولا مأمور شدند بهبوط ثانيا بآنکه با هم باشند و مقدم نشوند بعضى بر بعضى يا آنکه اولا مأمور شدند بهبوط براى ابتلاء به معادات و تنعم به متاع قليل دنيا و ابتلاء ببلايا و محن آن و ثانيا براى تکليف و امتياز مطيع از عاصى
جلد 1 صفحه 66
و ما زائده است براى تاکيد و لذا نون تاکيد مستحسن شده است و شرط ثانى و جواب آن جواب است براى شرط اول و در آيه دلالت است بر آنکه کسيکه متابعت احکام الهى را نمود خوف و حزنى در دنيا و آخرت ندارد براى آنکه دنيا و آخرت آن در نتيجه پيروى آئين حق آباد ميشود و اگر بلائى هم باو توجه پيدا کند چون راضى است برضاى خداوند و ميداند از روى حکمت و مصلحت است و خداوند باو اجر و عوض ميدهد خوش دل و قوى است خوف از کسى پيدا نميکند و از فقدان چيزى اندوهناک نميشود.