اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
اللّه‌ُ يَبسُطُ الرِّزق‌َ لِمَن يَشاءُ مِن عِبادِه‌ِ وَ يَقدِرُ لَه‌ُ إِن‌َّ اللّه‌َ بِکُل‌ِّ شَي‌ءٍ عَلِيم‌ٌ (62)
خداوند بسط و توسعه ميدهد روزي را از براي هر کس که مشيتش تعلق گرفته از بندگان خود و تقدير و تضييق ميکند هر که را که اراده کند بدرستي که خداوند بهر چيزي دانا است.
مسئله: توسعه و ضيق در امر روزي و معيشت حکم و مصالحي دارد که خداوند عالم بآنهاست من جمله صلاح بنده است چنانچه در حديث قدسي ميفرمايد
«ان من عبادي من لا يصلحه الا الفقر فان اغنيته لافسده ذلک و ان من عبادي من لا يصلحه الا الغني فان افقرته لافسده
جلد 14 - صفحه 349
ذلک فمن لم يصبر علي بلائي و لم يرض بقضايي فليطلب ربا سواي و ليخرج من ارضي و سمائي»
و من جمله دائر مدار شکر و کفران است چنانچه ميفرمايد وَ إِذ تَأَذَّن‌َ رَبُّکُم لَئِن شَکَرتُم لَأَزِيدَنَّکُم وَ لَئِن کَفَرتُم إِن‌َّ عَذابِي لَشَدِيدٌ (ابراهيم آيه 7) و معناي تأذن يعني اعلام فرمود و من جمله بذل و احسان و بخل و منع از حقوق واجبه و مستحبه چنانچه ميفرمايد مَثَل‌ُ الَّذِين‌َ يُنفِقُون‌َ أَموالَهُم فِي سَبِيل‌ِ اللّه‌ِ کَمَثَل‌ِ حَبَّةٍ أَنبَتَت سَبع‌َ سَنابِل‌َ فِي کُل‌ِّ سُنبُلَةٍ مِائَةُ حَبَّةٍ وَ اللّه‌ُ يُضاعِف‌ُ لِمَن يَشاءُ وَ اللّه‌ُ واسِع‌ٌ عَلِيم‌ٌ (بقره آيه 261) و ميفرمايد ها أَنتُم هؤُلاءِ تُدعَون‌َ لِتُنفِقُوا فِي سَبِيل‌ِ اللّه‌ِ فَمِنکُم مَن يَبخَل‌ُ وَ مَن يَبخَل فَإِنَّما يَبخَل‌ُ عَن نَفسِه‌ِ (محمّد آيه 38) و من جمله در اثر عبادت و معصيت است چه بسيار از عبادات است مثل نماز و اذکار و ادعيه و اعمال صالحه مثل حج و زيارات ائمه اطهار که موجب توسعه رزق ميشود و همچنين اخلاق فاضله و چه بسيار از معاصي و اعمال سيئه و صفات خبيثه و مصارف محرمه که باعث ضيق ميشود لذا ميفرمايد:
اللّه‌ُ يَبسُطُ الرِّزق‌َ لِمَن يَشاءُ مِن عِبادِه‌ِ موافق حکمت و مصلحت و جهات مذکوره.
وَ يَقدِرُ لَه‌ُ طبق آنچه بيان شد.
إِن‌َّ اللّه‌َ بِکُل‌ِّ شَي‌ءٍ عَلِيم‌ٌ ميداند کجا صلاح در توسعه است و کجا صلاح در تضييق است بهر چيزي داناست.