اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ لَقَد أَرسَلنا مِن قَبلِک‌َ رُسُلاً إِلي قَومِهِم فَجاؤُهُم بِالبَيِّنات‌ِ فَانتَقَمنا مِن‌َ الَّذِين‌َ أَجرَمُوا وَ کان‌َ حَقًّا عَلَينا نَصرُ المُؤمِنِين‌َ (47)
و هر آينه بتحقيق فرستاديم پيش از تو رسولاني بسوي قوم آنها پس آمدند آن رسولان با معجزات واضحه روشن و ادله محکم متقن و بيانات شيواي حسن پس انتقام کشيديم از کساني که جرم کردند و مخالفت نمودند و بود بر ما حقي که نصرت دهيم مؤمنين را.
وَ لَقَد أَرسَلنا مِن قَبلِک‌َ رُسُلًا از آدم و شيث و ادريس و نوح و هود و صالح و ابراهيم و لوط و شعيب و اسماعيل و اسحق و يعقوب و يوسف و موسي و هارون و داود و سليمان و زکريا و يحيي و ذا الکفل و عيسي و ايوب و يونس و ساير انبياء و رسل که نام آنها و شرح حال آنها را در قرآن بيان نفرموده چنانچه ميفرمايد وَ لَقَد أَرسَلنا رُسُلًا مِن قَبلِک‌َ مِنهُم مَن قَصَصنا عَلَيک‌َ وَ مِنهُم مَن لَم نَقصُص عَلَيک‌َ وَ ما کان‌َ لِرَسُول‌ٍ أَن يَأتِي‌َ بِآيَةٍ إِلّا بِإِذن‌ِ اللّه‌ِ فَإِذا جاءَ أَمرُ اللّه‌ِ قُضِي‌َ بِالحَق‌ِّ وَ خَسِرَ هُنالِک‌َ المُبطِلُون‌َ (سوره مؤمن آيه 78).
إِلي قَومِهِم هر کدام را بر امت خود و قوم خود.
فَجاؤُهُم بِالبَيِّنات‌ِ هيچکدام بي مدرک و دليل و معجزه نبودند هر کدام بمقداري که حجت بر افراد قوم تمام شود و راه عذر بسته شود هر کدام باقتضاي وقت و زمان و حکمت و مصلحت و مناسب حال افراد آن زمان معجزاتي داشتند پس بعض قليلي از افراد امت ايمان آوردند و اکثر ايمان نياوردند و بهمان شرک و کفر و اعمال سيئه و معاصي و طغيان خود باقي بلکه زيادتي نمودند که وَ لا يَزِيدُ الظّالِمِين‌َ إِلّا خَساراً سوره اسراء آيه 84 وَ لا يَزِيدُ الکافِرِين‌َ
جلد 14 - صفحه 400
کُفرُهُم إِلّا خَساراً (سوره فاطر آيه 39).
فَانتَقَمنا مِن‌َ الَّذِين‌َ أَجرَمُوا چه نحو انتقامها که يک مرتبه هلاک شوند بغرق و صيحه و صاعقه و خسف و امطار حجاره و رجفه و امثال اينها.
وَ کان‌َ حَقًّا عَلَينا نَصرُ المُؤمِنِين‌َ نه اينکه مؤمنين حقي و طلبي بر خدا داشته باشند احدي بر او حقي ندارد بلکه براي وعده الهي که بآنها داده شده و خلف وعده بر خدا محال است چون قبيح است و فعل قبيح از او صادر نميشود و وعده الهي ميفرمايد إِنّا لَنَنصُرُ رُسُلَنا وَ الَّذِين‌َ آمَنُوا فِي الحَياةِ الدُّنيا وَ يَوم‌َ يَقُوم‌ُ الأَشهادُ (سوره مؤمن آيه 51).