اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ لَئِن أَرسَلنا رِيحاً فَرَأَوه‌ُ مُصفَرًّا لَظَلُّوا مِن بَعدِه‌ِ يَکفُرُون‌َ (51)
و هر آينه اگر بفرستاديم باد را در فصل زمستان سرد پس مشاهده کنند او را که زرد ميکند اوراق اشجار و ريزش ميکند در فصل خريف، هر آينه ميگردند بعد از آن کفران ميکنند نعم الهيه را.
جلد 14 - صفحه 403
دنيا دار تغيير و تغير است يک روز صحت است يک روز مرض يک روز نعمت است يک روز بلا يک روز سعة است يک روز ضيق
«دار بالبلاء محفوفة و بالغدر موصوفة»
زير و بالا بسيار دارد گاهي عزت گاهي ذلت، غنا و فقر- انسان اگر ايمان بخدا داشته و او را حکيم علي الاطلاق بداند، تمام کارهاي او حکيمانه و درست و بجا است و عين صلاح است بايد در هر حال شاکر و صابر باشد اگر نعمت داد شکر کند و اگر بلائي متوجه شد صبر کند لکن اکثر ناس نه شکر گذار نعم او هستند و نه صبر بر بلاها دارند و اينکه شکر گذاري بر نعم و صبر بر مصائب و بليات از آثار توحيد افعاليست.
اما شکر بر نعم اينست که اولا بداند اينکه نعم از جانب خدا است ولي اکثر مستند بقواي خود و عمليات خود و اسباب ظاهريه و رؤساء و امراء و اکابر ميدانند يا مستند بطبيعت و شانس و پيشاني و بخت و اتفاق مي‌پندارند و ثانيا بداند که از روي حکمت و لطف و عنايت و تفضل است نه از روي استحقاق و طلب کاري و ثالثا بداند که امتحان بنده است مصرف حرام نکنند و بمصرف مشروع صرف کنند و رابعا بازاء هر نعمتي يک عبادتي از ذکر و صلوة و بذل و احسان و غير اينها بجا آورند و خامسا قدر داني کنند و بزرگ بشمارند.
و اما صبر، اولا بدانند که عين صلاح است و امتحان بنده است و راضي بقضاء الهي باشند و، خود را در معرض حرام در نياورند و از راه حرام بدست نياورند و بدانند اجر بي حساب دارند لذا ميفرمايد:
وَ لَئِن أَرسَلنا رِيحاً بادهاي خريف و زمستان.
فَرَأَوه‌ُ مُصفَرًّا يا مراد برگهاي درختان است يا ابرهاي تيره بي باران.
لَظَلُّوا مِن بَعدِه‌ِ يَکفُرُون‌َ کفران نعمت ميکنند يا کافر بخدا ميشوند کلمات کفر آميز از آنها صادر ميشود يا مستند بانبياء و صلحاء و مؤمنين که اينها باعث اينکه بليات شدند.