اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ إِذا غَشِيَهُم مَوج‌ٌ کَالظُّلَل‌ِ دَعَوُا اللّه‌َ مُخلِصِين‌َ لَه‌ُ الدِّين‌َ فَلَمّا نَجّاهُم إِلَي البَرِّ فَمِنهُم مُقتَصِدٌ وَ ما يَجحَدُ بِآياتِنا إِلاّ کُل‌ُّ خَتّارٍ کَفُورٍ (32)
و زماني که فرو گرفت آنها را موج دريا مثل ابرهاي تيره روي يکديگر و مثل کوه‌ها ميخوانند خدا را با دين خالص که خالص ميکنند دين را از براي او پس چون نجات پيدا کردند و روي خشکي آمدند بعض آنها بعهد و قرار داد با خدا رفتار ميکنند و انکار نميکند و جحد نميورزد بآيات ما مگر هر نقض کننده عهد و کفران کننده نعمت ما را.
وَ إِذا غَشِيَهُم مَوج‌ٌ امواج دريا بتوسط بادهاي عظيم بسا بقدر کوه بلند ميشود و بسا کشتي چهار موجه ميشود و تمام اهلش را غرق ميکند.
کَالظُّلَل‌ِ بعضي تفسير کردند بابرهاي تيره که رويهم سوار ميشود و عالم را تاريک و ظلماني ميکند و بعضي گفتند بکوههاي عظيم که مشرف بر هلاکت ميشوند.
دَعَوُا اللّه‌َ مُخلِصِين‌َ لَه‌ُ الدِّين‌َ ايمان ميآورند و موحد ميشوند و دعاء ميکنند و طلب نجات مينمايند.
فَلَمّا نَجّاهُم إِلَي البَرِّ امواج فرو نشست و کشتي آرام شد و براحتي آنها را بخشکي و بندر رسانيد و نجات پيدا کردند.
فَمِنهُم مُقتَصِدٌ يعني باين ايمان و عهد با خدا باقي ميمانند که اقتصاد ميانه رويست، نه چيزي بر دين ميافزايند و بدعتي در دين ميگذارند و نه چيزي از دين را منکر ميشوند مثل اقتصاد در مال نه اسراف و تبذير و نه بخل و تقتير و مثل اقتصاد در مشي نه تعجيل و نه سست و اقتصاد در معاشرت نه با همه کس و همه جا ميروند و حشر ميکنند و نه ترک معاشرت بکلي.
وَ ما يَجحَدُ بِآياتِنا إِلّا کُل‌ُّ خَتّارٍ کَفُورٍ ختار گفتند بمعني غدار است و اشد از غدار و غدار گفتند ناقض عهد و قرار داد است و بزبان ما پلتيک و تقلب که صورت ظاهر خوب و باطن خراب وعده ميدهد و عمل نميکنند و بعبارت ديگر مکر و خدعه و حيله و کفور کفران نعمت ميکند و اينکه نجات
جلد 14 - صفحه 440
را مستند بطبيعت يا بناخدا يا باسباب ديگر ميپندارد و بهمان کفر و شرک اولي برميگردد.