تفسیر اثنی عشری

تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی) أَمْ يَقُولُونَ افْتَراهُ بَلْ هُوَ الْحَقُّ مِنْ رَبِّکَ لِتُنْذِرَ قَوْماً ما أَتاهُمْ مِنْ نَذِيرٍ مِنْ قَبْلِکَ لَعَلَّهُمْ يَهْتَدُونَ «3» «1» معانى الاخبار، ص 23، روايت 2. (چ حيدرى- 1379 هجرى) جلد 10 - صفحه 373 أَمْ يَقُولُونَ افْتَراهُ‌: آيا مى‌گويند منکران که اين قرآن را بر بافته پيغمبر است از نزد خود، يعنى انکار حقيقت آن نموده اسناد افترا به آن داده و حال آنکه نه چنانست که مى‌گويند، بَلْ هُوَ الْحَقُّ مِنْ رَبِّکَ‌: بلکه آن سخن راست و درست است از جانب پروردگار تو. تبصره: نظم کلام بر اسلوب صحيح و فصيح است، چه حق تعالى اول اشاره به اعجاز قرآن نموده؛ بعد از آن مرتب ساخته به آنکه تنزيل آن از جانب پروردگار عالميان است، و تقرير آن فرموده به نفى ريب از آن و از روى انکار قول مشرکان و تعجب از آن اضراب نموده از آن به آنچه کفار مى‌گويند بر خلاف آن؛ و بعد از اضراب اثبات فرموده به اينکه قرآن حق و منزل از جانب حق است؛ و آنگاه مقصود از تنزيل را فرمايد: لِتُنْذِرَ قَوْماً ما أَتاهُمْ‌: براى اينکه بترسانى از عذاب الهى قومى را که نيامده است ايشان را، مِنْ نَذِيرٍ مِنْ قَبْلِکَ‌: هيچ ترساننده‌اى پيش از تو. مراد زمان فترت است [که آن‌] ما بين زمان حضرت عيسى عليه السّلام و حضرت خاتم صلّى اللّه عليه و آله است، گرچه پيغمبر ما بين آنها نبود لکن وصى حضرت عيسى ميان آنها بود، اما چنان خودسر شده بودند که هيچ اعتنائى نداشتند تا چه رسد به اطاعت نمودن. لَعَلَّهُمْ يَهْتَدُونَ‌: براى اينکه ايشان بترساندن تو آنها را هدايت شوند و راه يابند به حق به ادله واضحه، اگر عناد و لجاج را کنار گذارند.