اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ جاءَ رَبُّک‌َ وَ المَلَک‌ُ صَفًّا صَفًّا «22»
اما مجسمه ميگويند: خدا ميآيد و بر تخت خود مي‌نشيند و حکم ميکند، و اما بنا بر قول حق که خداوند جسم نيست مراد امر پروردگار و حکم او است چنانچه از علي بن بابويه مسندا از حضرت رضا (ع) فرمود:
(ان اللّه عز و جل لا يوصف بالمجي‌ء و الذهاب تعالي اللّه عن الانتقال انما يعني بذلک و جاء امر ربک).
و اما مفسرين بعضي گفتند: قضاء الهي و محاسبه او، بعضي گفتند: جلائل آياته، بعضي گفتند: ظهور معرفته که بر همه معلوم ميشود و زوال الشبهة و الشک.
جلد 18 - صفحه 110
اقول: (وَ جاءَ رَبُّک‌َ) معني اينکه است که خداوند در مقام حساب و مؤاخذه و رسيدگي باعمال بندگان برميآيد مثل اينکه بگويي بطرف: آمدم پاي حساب و انتقام و جزاء.
(وَ المَلَک‌ُ) مراد نوع ملک است نه فرد که ملائکه هفت آسمان دور اهل محشر را حلقه ميزنند و هفت صف يکي عقب ديگري مثل صفوف جماعت در مسجد الحرام که دور کعبه صف بسته ميشود که ميفرمايد:
(صَفًّا صَفًّا) که راه فرار بر احدي نيست چنانچه ميفرمايد: يَقُول‌ُ الإِنسان‌ُ يَومَئِذٍ أَين‌َ المَفَرُّ القيامة آيه 10.