در شأن نزول اين سوره آمده است که بعضى از سران قريش به پيامبر گفتند: اى محمّد تو يک سال از آيين ما پيروى کن، ما سال بعد از تو پيروى مىکنيم. آنگاه هر کدام بهتر بود آن را ادامه مىدهيم، اما پيامبر نپذيرفت. گفتند: لااقل خدايان ما را مسّ کن و تبرّک بجوى تا ما نيز خداى ترا بپرستيم، در اين هنگام اين سوره نازل شد.
کلمه «قُلْ» اندکى از کينه کفار نسبت به پيامبر مىکاهد، زيرا مىفهمند که سرکارشان با خداست و پيامبر تنها مأمور است.
گاهى بايد مخالفان را به حال خود رها کرد و گفت: «لَکُمْ دِينُکُمْ» چنانکه در سوره قصص آيه 55 مىخوانيم: «لَنا أَعْمالُنا وَ لَکُمْ أَعْمالُکُمْ» و اين نوعى تحقير و تهديد است نه اجازه براى هر نوع عمل و عقيده.
جلد 10 - صفحه 621
در مواردى از قرآن تکرار براى تأکيد است، نظير: «کَلَّا سَوْفَ تَعْلَمُونَ ثُمَّ کَلَّا سَوْفَ تَعْلَمُونَ» «1» و «فَقُتِلَ کَيْفَ قَدَّرَ ثُمَّ قُتِلَ کَيْفَ قَدَّرَ» «2» در اين سوره نيز تکرار مىتواند براى تأکيد باشد تا مشرکان از تسليم شدن مسلمانان قطع اميد کنند و مىتواند براى تلقين استقامت به مؤمنان باشد تا در مواضع خود پايدار بمانند.
خبر از ايمان نياوردن گروهى از کفار، بارها در قرآن مطرح شده است، از جمله آنها آيه ششم سوره بقره و آيه هفتم سوره يس است که با صراحت مىفرمايد: «فَهُمْ لا يُؤْمِنُونَ»*