اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
بِسمِ اللّهِ الرَّحمنِ الرَّحِيمِ
وَ العادِياتِ ضَبحاً «1»
عاديات از ماده عدو است بمعني دويدن و ضبح بمعني سرعت است و گفتند:
و العاديات اسبهايي که تاخت ميکنند و بسرعت ميروند اشاره بمجاهدين است که براي جهاد و دفع کفار بر اسبها سوار ميشوند و بسرعت هر چه تمامتر رو بدشمن ميروند. خداوند باينها قسم ياد ميفرمايد، و ضبح مراد صوت اسبها است که پس از دويدن نفس ميزنند و اينکه غير از صوت است که او را شيهه ميگويند بلکه اح اح ميگويند، و در شأن نزول اينکه سوره گفتند بعضي مثل إبن عباس و غير آن که مراد اسبهايي که مجاهدين در بدر رفتند و از امير المؤمنين روايت کردند که اينکه قول را رد فرموده زيرا در بدر دو اسب بيش نبود يکي زبير داشت و يکي مقداد، بعضي گفتند:
مراد شترهايي که حاج از عرفات بمزدلفه و از مزدلفه بمني بسرعت ميبرند.
اقول: شأن نزول منافي با عموم نيست و ميتوان گفت که اسبها و شترها و ساير
جلد 18 - صفحه 202
مرکبها که براي جهاد يا براي حج يا براي تحصيل علم يا براي زيارت بقاع شريفه يا براي امر خيري ميبرند شامل ميشود.