تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
إِنَّ إِلى رَبِّکَ الرُّجْعى «8»
بعد از آن به طريق التفات، خطاب به انسان فرمايد از روى تهديد و غايت طغيان:
إِنَّ إِلى رَبِّکَ: به درستى که به سوى پروردگار تو است الرُّجْعى: بازگشتن همه در آخرت پس طاغى شونده در عبادت را به جزا و سزاى خود رساند و هرگاه مآل کار چنين باشد، چگونه شخص به سبب مال طاغى شود و عبادت و اطاعت را فرو گذارد. نزد بعضى اين آيه و آنچه بعد از اين است، در شأن ابو جهل نازل شده. به حضرت گفت تو دعوى کنى هر که مستغنى باشد، طاغى شود؛ تو کوه مکه را طلا و نقره گردان، شايد ما بعضى آن را بگيريم و طاغى شويم و دست از دين خود برداريم و تابع تو شويم. جبرئيل نازل شد و گفت: اگر مىخواهى چنين کنيم، اما اگر بعد از آن ايمان نياورند، آنچه به اصحاب مائده به جا آورديم، با آنها خواهيم نمود. حضرت دست از دعا باز داشت.
شأن نزول- روزى ابو جهل به اصحاب خود گفت اين شخص در ميان شما
«1». بحار الانوار چ جديد، ج 94، ص 240 منقول از امير المؤمنين عليه السّلام.
جلد 14 - صفحه 283
نماز گذارد و روى به خاک مىمالد و شما او را وامىگذاريد و هيچ نمىگوئيد. به حق آن کسى که به او سوگند مىخورند، اگر او را ببينم که نماز گذارد پاى بر گردن او نهم و او را به زير پاى خود هلاک کنم. گفتند: اين ساعت نماز گذارد. او به شتاب تمام به جانب حضرت رفت و نرسيده، برگشت با رنگ زرد و لرزه بر اعضايش افتاده، گفتند يا أبا الحکم تو را چه رسيد؟ گفت:
رفتم که قصد او کنم. ميان من و او خندقى آتش ديدم و اژدهائى دهن باز کرده و مرغان پر در پر بافته. اين خبر به حضرت رسيد: فرمود به خدائى که جان من در قبضه قدرت او است، اگر به من نزديک شدى، ملائکه او را پاره پاره نمودى.
پس اين آيه نازل شد «1».