تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
إِلاَّ الَّذِينَ آمَنُوا وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ فَلَهُمْ أَجْرٌ غَيْرُ مَمْنُونٍ «6»
إِلَّا الَّذِينَ آمَنُوا: مگر آنانکه ايمان آوردند به معتقدات حقّه ايمانيه، وَ عَمِلُوا الصَّالِحاتِ: و به جا آوردند کارهاى شايسته و پسنديده از طاعات و عبادات و خيرات و مبرّات، فَلَهُمْ أَجْرٌ: پس براى ايشان است مزدى، غَيْرُ مَمْنُونٍ: کم ناشده و منقطع نگرديده، که نعم بهشتى دائمى است. يعنى همچنان که در جوانى و صحّت اجر عبادت ايشان مىنوشتند، در پيرى و ضعف با آنکه عمل نمىکنند مزد و اجر آنها ثابت است. و بنا به تفسير ديگر، آدمى را رسانيديم به سنّ خرافت که ارذل عمر است. مگر آنان را که عمل صالح کردهاند، هر چند سن آنها زياد شود، خرافت بايشان طارى نشود به سبب شرافت ايمان.
تبصره- انس بن مالک از پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم روايت نموده که اطفال تا به حد بلوغ نرسند، هر خير و طاعت که از ايشان صادر شود، ثواب آن را به پدر و مادر کرامت نمايند، هرگاه به امر و نهى و تعليم ايشان باشند و هر گناه کنند، بر والدين ننويسند. و چون به حد بلوغ رسند بر هر کدام دو ملک موکل کنند، تا حافظ او باشند و چون چهل سال در اسلام بگذرند از سه بلا ايمن شوند:
جذام. جنون. برص. و چون به پنجاه رسند، تخفيف حساب ايشان کنند و چون به شصت رسند، او را توفيق توبه دهند و چون به هفتاد رسند، اهل آسمان او را
جلد 14 - صفحه 274
دوست گيرند و چون به هشتاد رسند، حسناتش مضاعف کنند و سيئاتش محو کنند و چون به نود سال رسند،: گناه اول تا آخر عمر بيامرزند و شفاعتش در حق اهل بيت خود قبول کنند او را اسير اللّه فى ارضه نام نهند و چون به ارذل عمر رسند، حق تعالى عملى که در وقت کمال عقل بجا آورده، برنامه او نويسند؛ چنانچه فرموده «إِلَّا الَّذِينَ آمَنُوا» مگر آنان که ايمان آورده و عمل صالح به جا آورده، در سن پيرى، ضعف قوت و خرافت مردى باشد که آن را منقطع و ناقص نگردانند، بلکه همان اجر اعمال جوانى را به او مرحمت کنند. «1»