تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ
وَ الشَّمْسِ وَ ضُحاها «1»
وَ الشَّمْسِ: سوگند به آفتاب عالمتاب.
بيان- اين مطلب مبيّن شده که براى حق سبحانه جايز است سوگند به مخلوقات خود، تا تنبيه باشد بر عظم قدر آن و کثرت انتفاع به آن. و چون قوام عالم از نبات و حيوان و انسان به طلوع و غروب آفتاب است، لذا آن را مقسم به خود گردانيده، فرمايد: قسم به آفتاب، وَ ضُحاها: و به روشنى و درخشندگى او در آن وقت که بلند شود و عالم را نورانى گرداند وضوء او ممتد و منبسط گردد به زمين، و آن موقع چاشت است.
اقوال ديگر:
1- مدّ و امتداد نهار که قريب به نصف النهار است.
2- مراد، همه روز است.
3- مراد، حرارت آفتاب است.
«1» ثواب الاعمال و عقاب الاعمال، چ حيدرى 1391 هج- ص 151. (با اندکى اختلاف)
جلد 14 - صفحه 227