تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
عامِلَةٌ ناصِبَةٌ «3»
عامِلَةٌ ناصِبَةٌ: عمل کننده رنج کشنده در آن عمل.
جلد 14 - صفحه 171
تنبيه- در تفسير اين آيه وجوهى است:
1- جهنّميان به عملى مشغول باشند که رنج و تعب بسيار به آنها رسد. مثل کشيدن زنجيرهاى آتشين که بر دست‌ها و گردن‌هاى آنها نهند و فرو رفتن در آتش و ورود انواع عقاب و عذاب.
2- در دنيا رنج کشيده‌اند به عملى که در آخرت به آنها نفع ندهد، بلکه در مشقّت و تعب اندازد.
3- عامل باشند در دنيا به معاصى و ناصب باشند در آخرت به انواع عقاب.
4- عامل و ناصب باشند در دنيا به چيزى که خلاف امر الهى باشد؛ و آنها رهبانان و اصحاب صومعه و اهل بدعت و آراى باطله‌اند.
5- حضرت صادق عليه السّلام فرمايد: کلّ ناصب لنا و ان تعبّد و اجتهد يصير الى هذه الاية: هر که نصب عداوت نموده براى ما و ناصبيت را شعار خود ساخته، اگرچه در عبادت جد و جهد تمام نمايد و جميع اقسام طاعات به جا آورد، از اهل اين آيه است «1».
و در تفسير امام حسن عسکرى عليه السّلام- فرمايد: هم الّذين خالفوا دين اللّه مع انّهم صاموا و صلّوا و الّذين نصبوا لأمير المؤمنين عليه السّلام نصبا فى العداوة فلا يقبل اللّه شيئا من افعالهم و اعمالهم. يعنى: ايشان جماعتى‌اند که مخالفت کرده‌اند در دين خدا با آنکه روزه داشته و نماز گزارده و کسانى که نصب عداوت امير المؤمنين عليه السّلام کرده‌اند، پس حق تعالى قبول نفرمايد افعال و اعمال ايشان را «2».
«1» مجمع البيان (1403 هج) ج 5 ص 479 و نيز بحار الانوار چ جديد ج 8 باب 27 ص 356 روايت 13 بنقل از کافى و همين روايت بنقل از امام محمد باقر عليه السّلام در حديث شماره 14.
«2» تفسير منهج الصادقين (چ سوم) ج 10 ص 224 بنقل از تفسير امام حسن عسکرى عليه السّلام و بهمين مضمون در تفسير قمى (چ نجف) ج 2 ص 418.
جلد 14 - صفحه 172