نکته‌های تفسیر نور

«وَيْلٌ» به معناى هلاک و عذاب است و بر اساس روايات، نام درّه‌اى در دوزخ يا درى از درهاى آن مى‌باشد. «طفيف» و قليل به يک معناست و «تطفيف» به معناى کاستن و کم گذاشتن است و ريشه آن از «طف» به معناى کنار است. به فروشنده‌اى که از کنار اجناس مى‌زند، «مطفف» گويند. ابن مسعود نقل مى‌کند که هر کس از نمازش بکاهد مشمول اين آيه است. «1» کم فروشى هر صنفى متناسب با خودش مى‌باشد: معلم، کارگر، نويسنده، فروشنده، «1». تفسير نمونه. جلد 10 - صفحه 414 مهندس، دکتر و ديگر مشاغل، هر کدام در انجام وظيفه خود کوتاهى کنند، کم فروشند. کم‌فروش، خود را زرنگ مى‌داند، مردم را دوست ندارد، خدا را رازق نمى‌داند و ظلم اقتصادى به جامعه مى‌کند. کم فروشى از گناهان کبيره است، زيرا وعده عذاب براى آن آمده است. امکانِ کم فروشى يا حساسيّت در کيل بيش از وزن است، لذا در يک آيه فقط از کيل و در آيه پس از آن، ابتدا مجدداً از کيل و سپس وزن، سخن به ميان آمده است. در روايات مى‌خوانيم: هرگاه مردم گرفتار گناه کم‌فروشى شوند، زمين روئيدنى‌هاى خود را از مردم باز مى‌دارد و مردم به قحطى تهديد مى‌شوند. «1» انضباط و دقّت اقتصادى، در رأس برنامه‌هاى اصلاحى انبياست. چنانکه حضرت شعيب به قوم خود فرمود: «أَوْفُوا الْکَيْلَ وَ لا تَکُونُوا مِنَ الْمُخْسِرِينَ وَ زِنُوا بِالْقِسْطاسِ الْمُسْتَقِيمِ وَ لا تَبْخَسُوا النَّاسَ أَشْياءَهُمْ وَ لا تَعْثَوْا فِي الْأَرْضِ مُفْسِدِينَ» «2» پيمانه را (در معامله) کامل و تمام بدهيد و از کم کنندگان و خسارت زنندگان نباشيد و با ترازوى درست وزن کنيد و کالاهاى مردم را کم ندهيد و روى زمين مفسدانه عمل نکنيد.