نکته‌های تفسیر نور

«راجفة» به معناى اضطراب و لرزه شديد است. «اراجيف» به کلمات فتنه‌انگيز که مايه اضطراب باشد گفته مى‌شود. «رادفة» از «رديف» به معناى در پى آمدن است و به پس لرزه‌ها گفته مى‌شود. شايد زمين لرزه اول به خاطر صور اول باشد که همه مى‌ميرند و مراد از «رادفة» صور دوم باشد که همه زنده مى‌شوند، چنانکه در آيه 68 سوره زمر به هر دو امر تصريح شده است. «واجِفَةٌ» به حرکت يا اضطراب شديد و سريع گفته مى‌شود و «خاشِعَةٌ» به کسى گويند که سر به زير انداخته و به زمين چشم دوخته است. «حافرة» به معناى آغاز و ابتداى هر چيزى است. بنابراين کافران از بازگشت به زندگى نخستين تعجّب مى‌کردند. امّا ممکن است «حافرة» به معناى «محفورة» باشد، يعنى قبرى که در زمين حفر مى‌کنند، که در اين صورت معنا چنين مى‌شود: آيا بعد از مردن، از قبرهايمان برمى گرديم و زنده مى‌شويم؟ «1» «نَخِرَةً» استخوان پوسيده‌اى است که با اندک فشارى از هم بپاشد. دلهايى که در دنيا از خوف خدا لرزان باشد «وَجِلَتْ قُلُوبُهُمْ» «2»* در آخرت در امان است. «فَلا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَ لا هُمْ يَحْزَنُونَ» «3»* و دلهايى که در دنيا آرامش غافلانه دارند، آنجا مضطربند. «قُلُوبٌ يَوْمَئِذٍ واجِفَةٌ» «زجر»، راندن با فرياد و صداست و «زَجْرَةٌ» شايد همان نفحه دوم در صور باشد که مقدّمه زنده شدن تمام مردگان مى‌شود و «ساهرة» زمين هموار قيامت است، زيرا در آن سرزمين، چشم‌ها به خواب نمى‌رود و در حال سَهَر است.