قيامت داراى مواقف متعدّدى است. در يک موقف بر لبها مهر زده مىشود و کسى توان سخن گفتن ندارد: «هذا يَوْمُ لا يَنْطِقُونَ» و «الْيَوْمَ نَخْتِمُ عَلى أَفْواهِهِمْ» «1» و در مواقف
«1». يس، 65.
جلد 10 - صفحه 352
ديگر گفتگوهايى در کار است. آيات زيادى در قرآن به بيان گفتگوها و نالههاى مجرمان در قيامت پرداخته است.
امام صادق عليه السلام فرمود: خدا عادلتر از آن است که بندهاش عذر داشته باشد و خداوند اجازه ندهد آن را بيان کند، ولى چون بنده گنهکار عذرى ندارد، به او اجازه داده نمىشود در دادگاه الهى سخنى بگويد. «1»
در دنيا انسان قادر است تا خود يا ديگران را فريب دهد و به وسيله زر و زور و تزوير و يا وعده و تهديد و رشوه، يا وابستگى نسبى و سببى براى خود چارهاى بينديشد ولى در قيامت راه براى تمام اين کارها بسته است. «فَإِنْ کانَ لَکُمْ کَيْدٌ فَکِيدُونِ»