1- کمال واقعى زمانى است که نيکى در انسان نهادينه شود. (تمام کمالات با فعل مضارع که نشانه استمرار فعل است، آمده است.) يُوفُونَ، يَخافُونَ، يُطْعِمُونَ و ...
2- اطعام و انفاق زمانى ارزش بيشتر دارد که شىء انفاق شده، مورد نياز و علاقه انسان باشد. «يُطْعِمُونَ الطَّعامَ عَلى حُبِّهِ»
3- اسلام، حامى مستمندان و يتيمان و اسيران است. وَ يُطْعِمُونَ الطَّعامَ ... مِسْکِيناً وَ يَتِيماً وَ أَسِيراً
4- گروهى طعام را دوست دارند و گروهى اطعام را. «يُطْعِمُونَ الطَّعامَ عَلى حُبِّهِ»
5- اطعام، زمانى ارزش بيشترى دارد که از خود و با دست خود باشد. «نُطْعِمُکُمْ»
6- کمکى ارزش دارد که خالصانه و به دور از هر منّت و انتظارى باشد. «نُطْعِمُکُمْ لِوَجْهِ اللَّهِ»
7- آنچه به عمل ارزش مىدهد، انگيزه خالصانه و اخلاص در عمل است.
«1». الرّحمن، 46.
جلد 10 - صفحه 329
«نُطْعِمُکُمْ لِوَجْهِ اللَّهِ لا نُرِيدُ مِنْکُمْ جَزاءً وَ لا شُکُوراً»
8- نيکان، نه تنها با زبان درخواست تشکّر ندارند، بلکه در دل هم به فکر تمجيد و تشکّر نيستند. لا نُرِيدُ ... شُکُوراً
9- گرچه ابرار انتظار پاداش ندارند ولى مردم نبايد بىتفاوت باشند. در آيه 25 سوره قصص مىخوانيم: حضرت شعيب دخترش را فرستاد تا پاداش سقّايى و آب دادن حضرت موسى را بپردازد. «إِنَّ أَبِي يَدْعُوکَ لِيَجْزِيَکَ أَجْرَ ما سَقَيْتَ»
10- گذشتن از پاداش، به تنهايى نشانه اخلاص نيست، بلکه گذشتن از تمجيد و تشکّر نيز لازم است. «لا نُرِيدُ مِنْکُمْ جَزاءً وَ لا شُکُوراً»
11- وفاى به نذر واجب است و کسى که به نذر خود وفا نکند، از قهر الهى بترسد. «يُوفُونَ بِالنَّذْرِ وَ يَخافُونَ يَوْماً»
12- اگر کارى براى خدا باشد، فقط از قهر او مىترسيم، نه مردم. «نَخافُ مِنْ رَبِّنا»
13- داشتن انگيزه الهى، منافاتى با شوق به ثواب يا خوف از عقاب ندارد. زيرا ثواب و عقاب نيز از خداست. لِوَجْهِ اللَّهِ ... إِنَّا نَخافُ مِنْ رَبِّنا يَوْماً عَبُوساً
14- در قيامت، نه تنها مردم عبوسند، بلکه روز عبوس است. «يَوْماً عَبُوساً»
15- براى فرار از آن روز عبوس، امروز در برابر مسکين و يتيم و اسير، عبوس نکنيد. «نَخافُ مِنْ رَبِّنا يَوْماً عَبُوساً»