تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
يُوفُونَ بِالنَّذْرِ وَ يَخافُونَ يَوْماً کانَ شَرُّهُ مُسْتَطِيراً «7»
شأن نزول: به اتفاق جميع اهل حق و معظم اهل سنت، اين آيه و آنچه بعد از
«1» منهج الصادقين، جلد 10، صفحه 97.
جلد 13 - صفحه 412
آنست، در شأن حضرت امير المؤمنين و حضرت فاطمه زهرا و امام حسن و امام حسين عليهم السّلام و فضّه خادمه نازل شد.
ثعلبى به طريق اهل سنت در تفسير خود آورده که: در بعض ايّام، حسنين عليهما السّلام مريض شدند. حضرت رسالت صلّى اللّه عليه و آله و سلّم و جمعى صحابه به عيادت رفتند. امر فرمود: يا ابا الحسن براى اين دو فرزند نذر کن تا حق تعالى ايشان را عافيت بخشد. پس حضرت نذر نمود، که اگر عافيت يابند من سه روز روزه بدارم. چون آن حضرت نذر نمود، حضرت فاطمه و حسنين عليهما السّلام و فضه خادمه موافقت نمودند. چون حق تعالى ايشان را شفا مرحمت فرمود، عزيمت نمودند که به نذر خود وفا کنند. و در حجره طاهره هيچ طعامى نبود. پس حضرت امير المؤمنين عليه السّلام نزد شمعون يهودى فرمود: آيا توانى پاره‌اى پشم به من دهى که آن را دختر پيغمبر براى تو بريسد و تو براى اجرت آن، سه صاع جو به من دهى. شمعون راضى شد. سه صاع جو را با پشم داد. حضرت آن را به حجره آورد. اهل بيت به وفاى نذر مشغول شدند.
حضرت فاطمه سلام اللّه عليها روز اول، پنج قرص نان تهيه کرد.
چون شب نماز شام ادا نمودند، مى‌خواستند افطار کنند. آوازى به گوش رسيد: السّلام عليکم يا اهل بيت محمد، من مسکينم و محتاج و گرسنه، مرا طعامى دهيد تا خدا شما را از موائد بهشت محظوظ فرمايد. پس سرور اسخيا قرص خود را به او تصدق نمود، باقى همه اقتدا به آن حضرت کرده قرصهاى خود را به او داده به آب افطار نمودند.
روز دوم حضرت فاطمه عليها السّلام پنج قرص تهيه، نزد افطار باز صدا بلند شد: يا اهل بيت محمد، يتيمى بر سراى شماست، قوتى ندارد مرا طعامى دهيد. شاه اولياء قرص خود را داد، آنها هم متابعت نموده به آب افطار کردند.
روز سوم نيز سيّده طاهره پنج قرص را تهيه کرد، نزد افطار آواز آمد: اسيرى هستم مرا طعامى دهيد تا خدا از خوان بهشتى شما را عطا فرمايد: حضرت امير عليه السّلام قرص خود را داد، اهل بيت و فضّه نيز متابعت نمودند و به آب افطار
جلد 13 - صفحه 413
کردند.
روز چهارم امير المؤمنين عليه السّلام دست حسنين را گرفته، خدمت پيغمبر آمد در حالتى که دو نور ديده زهرا از شدت جوع و بى‌قوتى مى‌لرزيدند. آن حضرت به خانه حضرت فاطمه زهرا آمد. آن مخدّره در مصلّى مشغول به عبادت بود در حالى که از گرسنگى، شکم به پشت چسبيده، حضرت نبوى چون آن حال ديد، آه برآورد: وا غوثاه يا اللّه اهل بيت محمّد يموتون جوعا: اى پروردگار، اهل بيت پيغمبر تو از گرسنگى خواهد مرد؛ پس جبرئيل نازل و سوره هل اتى آورد. «1» يُوفُونَ بِالنَّذْرِ: وفا مى‌نمايد به نذرى که در طاعت کنند، وَ يَخافُونَ يَوْماً: و مى‌ترسند از روزى که، کانَ شَرُّهُ مُسْتَطِيراً: هست بدى آن، يعنى شدت و هول آن فاش و آشکارا، و همه اهل عصيان و طغيان را فرا گيرد، يا هول آن به جميع اقطار منتشر گردد.