اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
ما سَلَکَکُم فِي سَقَرَ (42) قالُوا لَم نَک‌ُ مِن‌َ المُصَلِّين‌َ (43) وَ لَم نَک‌ُ نُطعِم‌ُ المِسکِين‌َ (44) وَ کُنّا نَخُوض‌ُ مَع‌َ الخائِضِين‌َ (45) وَ کُنّا نُکَذِّب‌ُ بِيَوم‌ِ الدِّين‌ِ (46)
حَتّي أَتانَا اليَقِين‌ُ (47)
ميپرسند اصحاب يمين که در جنات نعيم هستند از مجرمين که در سواء جحيم هستند از روي تعنت و سرزنش و توبيخ!.
ما سَلَکَکُم فِي سَقَرَ چه باعث شده که شما را در سقر آوردند و توضيح سقر هم قبلا داده شده آنها جواب ميدهند:
قالُوا لَم نَک‌ُ مِن‌َ المُصَلِّين‌َ نبوديم ما از نماز گذارنده‌گان.
وَ لَم نَک‌ُ نُطعِم‌ُ المِسکِين‌َ زکاة اموال خود نميداديم.
وَ کُنّا نَخُوض‌ُ مَع‌َ الخائِضِين‌َ با کساني که غرق درياي دنيا شده و بکلي خدا را فراموش کردند ما هم با آنها فرو رفتيم در قعر درياي دنيا.
وَ کُنّا نُکَذِّب‌ُ بِيَوم‌ِ الدِّين‌ِ روز جزا را منکر شديم گفتيم قيامت کي و کجا است.
حَتّي أَتانَا اليَقِين‌ُ تا مرگ گريبان ما را گرفت و يقين بصدق پيدا کرديم.
از اينکه آيات شريفه چند جمله استفاده ميشود:
جمله اولي اينکه: کفار همين نحوي که مکلف باصول و ايمان هستند مکلف بفروع هم هستند، بر ترک هر نماز فريضه عقوبت آن را دارند، و بر ترک هر دانه و درهم زکاة که ندادند و اينها از باب مثال است بر ترک هر واجبي صوم خمس حج امر بمعروف نهي از منکر و ساير واجبات الهي عقوبت آن را ميچشند و همچنين بر فعل هر معصيتي عقوبت دارند علاوه بر عقوبت کفر و شرک.
جمله ثانيه اينکه: عامه و غير مذهب شيعه اثني عشر هم در اينکه حکم شريک هستند و لو بواجبات اسلامي هم عمل کرده باشند زيرا شرط صحت کليه عبادات ايمان است و در آيه فقط استثنا کرده اصحاب يمين را که از حضرت صادق (ع) است فرمود:
مائيم و شيعيان ما، بعلاوه در آيه شريفه عنوان کفر نفرموده بلکه عنوان مجرم فرموده و لو از کلمه کنا نکذب بيوم الدين استفاده کفر ميشود و لکن مسلما ملحق بآنها هستند.
جلد 17 - صفحه 286
جمله ثالثه اينکه: همان وقت مرگ بلکه قبل از موت حال احتضار تمام حقايق بر انسان مکشوف ميشود که ديگر توبه قبول نيست و اينکه از جمله: حَتّي أَتانَا اليَقِين‌ُ استفاده ميشود.