سوره مدثر(المدثر)، آیه ۴۴ · جزء ۲۹ · صفحه ۵۷۶
معنی کلمات و عبارات
«لَمْ نَکُ ...»: مراد از غذا دادن به بینوایان، برآورده کردن هرگونه نیازمندیهای مستمندان است، اعم از خوراک و پوشاک و مسکن و غیره.
نزول
سال ۲ بعثت(دوره مکی) بازپخش وحی در این سال
نکات آیه
۱ - اطعام نکردن به مساکین و بینوایان، از عوامل دوزخى شدن «ما سلککم فى سقر ... و لم نک نطعم المسکین»
۲ - اطعام نکردن به مساکین و گرسنه رها کردن آنان در جامعه، جرمى بزرگ و نابخشودنى است. «عن المجرمین ... و لم نک نطعم المسکین»
۳ - وجوب سیر کردن و تأمین نمودن مواد خوراکى بینوایان «و لم نک نطعم المسکین»
۴ - سیر کردن بینوایان، از تکالیف ویژه مالى - افزون بر زکات و... - در اسلام «و لم نک نطعم المسکین»
خداوند نفرمود: به بینوایان دستگیرى و کمک مالى کنید; بلکه فرمود: آنان را سیر نمایید. از این مطلب مى توان استفاده کرد که این کار، فریضه اى جدا از زکات است; یعنى، اگر کسى زکات را پرداخت کند; ولى در جامعه گرسنه اى وجود داشته باشد، او باید باز هم انفاق کند تا گرسنگان سیر شوند.
۵ - گرسنگى و محرومیت از مواد غذایىِ لازم، از نشانه هاى مسکین بودن «و لم نک نطعم المسکین»
۶ - کافران، به فروع دین و احکام شریعت - همچون اصول دین - مکلف اند. «قالوا لم نک من المصلّین . و لم نک نطعم المسکین»
برداشت یاد شده، به این سبب است که اگر کافران به فروع دین مکلف نبودند، ترک نماز و اطعام مساکین را در ردیف تکذیب روز قیامت، از عوامل دوزخى شدن خود برنمى شمردند.
تفسیر (۹)
- تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۸–۴۸ - تفسیر المیزان(علامه طباطبایی)
آیات ۳۲–۵۶ - برگزیده تفسیر نمونه(مکارم شیرازی)
آیه ۴۴ - تفسیر نور(محسن قرائتی)
آیات ۳۸–۴۷ - نکتههای تفسیر نور
آیات ۳۸–۴۷ - پیامهای تفسیر نور
آیات ۳۸–۴۷ - تفسیر اثنی عشری(حسینی شاه عبدالعظیمی)
آیه ۴۴ - تفسیر روان جاوید
آیات ۳۲–۵۶ - تفسیر اطیب البیان(سید عبدالحسین طیب)
آیات ۴۲–۴۷
موضوعات
دستهبندی موضوعی
آثار ترک اطعام به مساکیننشانه های مسکنتوجوب اطعام به فقراوجوب اطعام به مساکینآثار گرسنگیوجوب زکاتتکلیف کافرانگناه نابخشودنیگناهان کبیرهموجبات جهنم
فرهنگ قرآن (مطالب آیه) (۲۷)
- اطعام به مسکین، حقّی برعهده توانمندان+۷ آیه
- اطعام نکردن به مسکین، باعث قرار گرفتن در زمره مجرمان+۳ آیه
- مجرمان گرفتار دوزخ، از تارکان اطعام به مسکین در دنیا+۴ آیه
- ترک اطعام به مستمندان، از اسباب گرفتار شدن به دوزخ+۴ آیه
- اطعام نکردن به مسکینان، از عوامل بیبهره ماندن از شفاعتِ شفاعتکنندگان+۱ آیه
- اعتراف مجرمان در قیامت به اطعام نکردن به مسکین+۴ آیه
- سؤال و جواب بهشتیان و جهنّمیان، درباره علّت دوزخی شدن جهنّمیان+۷ آیه
- اطعام نکردن به مساکین و بینوایان، از عوامل دوزخی شدن+۱۰ آیه
- اطعام نکردن به مساکین و گرسنه رها کردن انان در جامعه، جرمی نابخشودنی+۷ آیه
- گرسنگان و بینوایان، دارای حق تغذیه از اموال توانمندان+۵ آیه
- لزوم ترغیب دیگران به اطعام نیازمندان+۸ آیه
- حرمت ترک اطعام به مساکین و گرسنه رها کردن انان، در جامعه+۱۱ آیه
- مکلّف بودن کافران به عبادت پروردگار+۷ آیه
- ترک اطعام مساکین، مایه محرومیّت از شفاعت در قیامت+۳ آیه
- ترک اطعام به مسکینان از سوی مجرمان، از عوامل محرومیّت انان از شفاعت شافعان، در روز قیامت+۳ آیه
- مجرمانِ گرفتارِ دوزخ، از تارکان اطعام مساکین در دنیا+۳ آیه
- تارکانِ اطعام به مساکین، در خطر گرفتار شدن به جهنّم، همراه مجرمان+۲ آیه
- بینوایان و مساکین، دارای حق تغذیه از اموال توانمندان+۵ آیه
- اطعام به فقیران و نیازمندان، از اداب معاشرت با انها در روابط اجتماعی+۸ آیه
- اطعام به گرسنگان، حقّی برعهده توانمندان+۱۳ آیه
- اطعام نکردن به گرسنگان، باعث قرار گرفتن در زمره مجرمان+۳ آیه
- ترک اطعام به گرسنگان، از اسباب گرفتار شدن به دوزخ+۴ آیه
- اطعام نکردن به گرسنگان، از عوامل بی بهره ماندن از شفاعت کنندگان+۱ آیه
- همنشینی با گناهکاران، عامل گناه و موجب گرفتار شدن به وبال انان+۵ آیه
- اطعام نکردن به بینوایان، از گناهان و موجب ورود به جهنّم+۴ آیه
- همنشینی با اهل باطل، ناروا و گناه+۵ آیه
- اطعام به نیازمندان و مساکین، امری واجب+۴ آیه