اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
لِنَفتِنَهُم فِيه‌ِ وَ مَن يُعرِض عَن ذِکرِ رَبِّه‌ِ يَسلُکه‌ُ عَذاباً صَعَداً «17»
اينکه اسقاء ماء غدق براي اينکه است که آنها را امتحان کنيم و آزمايش نمائيم در او و کسي که اعراض کند از ذکر پروردگارش او را سلوک ميدهد و ميبرد عذاب شديد دشوار سخت.
لِنَفتِنَهُم فِيه‌ِ بنا بر تفسير اول که مراد از اسقيناهم ماء غدقا تشرف خدمت ائمه طاهرين و اخذ علوم بسياري از آنا باشد اينکه امتحان بزرگي است که براي شيعه و مؤمننين بأئمه طاهرين که پس از اخذ علوم آيا بدستورات آنها عمل ميکنند و از علوم آنها بهره‌برداري ميکنند يا فرمايشات آنها را کنار گذارده و متابعت هواهاي نفساني و وساوس شيطاني و زخارف دنيوي ميکنند زيرا سعادت مربوط بدو امر است علم عمل عالم بي عمل عقوبتش از جاهل زيادتر است چنانچه دارد:
ان اهل النار يتأذون من ريح العالم التارک لعلمه
و
يغفر للجاهل سبعين ذنبا حتي يغفر للعالم ذنب واحد
و ان اشد النّاس حسرة يوم القيامة العالم التارک لعلمه
چون ميبيند که بسياري از پرتو علم او سعادتمند شدند و خود بعذاب گرفتار.
و بنا بر تفسير ماء باران امتحان آنها اينکه قدردان نعم الهي و سپاسگزار پروردگار و صرف در مرضيات الهي و غرق نشدن در دنيا و فراموش نکردن دين و عمل به وظائف شرع ميکنند يا نه. بالجملة امتحان هر فردي نحوي است و امتحانات الهي بسيار است.
وَ مَن يُعرِض عَن ذِکرِ رَبِّه‌ِ يَسلُکه‌ُ عَذاباً صَعَداً اعراض از ذکر پروردگار پشت کردن بدين و عدم ايمان بانبياء و انکار امامت ائمه اطهار و ترک واجبات و فعل محرمات و غرق دنيا و فراموشي آخرت و شهوتراني و هوا پرستي که تمام اينها راه جهنم است و سبل شيطاني است که فرداي قيامت او را ميکشند و ميبرند رو بجهنم و عذاب بسيار شديد.
237