اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ أَمّا عادٌ فَأُهلِکُوا بِرِيحٍ صَرصَرٍ عاتِيَةٍ «6» سَخَّرَها عَلَيهِم سَبعَ لَيالٍ وَ ثَمانِيَةَ أَيّامٍ حُسُوماً فَتَرَي القَومَ فِيها صَرعي کَأَنَّهُم أَعجازُ نَخلٍ خاوِيَةٍ «7»
و اما عاد که قوم هود باشند پس هلاک شدند بباد سرد و تند و شديد. خداوند باد را مسلط کرد بر آنها هفت شب و هشت روز پس ميبيني قوم را افتادهها مثل اينکه آنها تنههاي درخت خرما هستند که کنده شده.
از کافي مسندا از حضرت باقر (ع) حديثي نقل کرده که خلاصهاش اينکه امر شد بخزان باد که باد را بيرون کنند بقدر سعه انگشتر باد بيرون شد بقدر منخر گاو خزان وحشت کردند که تمام اهل زمين را هلاک کند خداوند جبرئيل را مأمور کرد که او را برگرداند و بقدري که مأمور است خارج شود.
وَ أَمّا عادٌ فَأُهلِکُوا هلاک شدند.
بِرِيحٍ صَرصَرٍ گفتند: صرصر شدت سرما است که دندانها بهم ميخورد و بدنها بلرزه در آيد از شدت سرما.
عاتِيَةٍ عتو سرکشي است و زيادهروي يعني ريح شدت داشت بقدري که سنگهاي بزرگ را از جا ميکند درختهاي قوي را ميانداخت آنها را بلند ميکرد و بکوهها ميزد عمارتها را خراب ميکرد.
جلد 17 - صفحه 160
سَخَّرَها عَلَيهِم سَبعَ لَيالٍ وَ ثَمانِيَةَ أَيّامٍ از إبن بابويه مسندا از حضرت صادق (ع) که از صبح چهارشنبه تا شام چهارشنبه که بدو وقتش چهارشنبه بود و از اينکه جهت چهارشنبه نحس است چنانچه در قرآن ميفرمايد: کَذَّبَت عادٌ فَکَيفَ کانَ عَذابِي وَ نُذُرِ إِنّا أَرسَلنا عَلَيهِم رِيحاً صَرصَراً فِي يَومِ نَحسٍ مُستَمِرٍّ تَنزِعُ النّاسَ کَأَنَّهُم أَعجازُ نَخلٍ مُنقَعِرٍ قمر آيه 18 الي 20.
حُسُوماً دوام داشت و فترة در او نبود در اينکه مدت هشت روز.
فَتَرَي القَومَ فِيها صَرعي تمام اجساد آنها روي زمين افتاده که يک نفر از آنها باقي نمانده زيرا الف و لام القوم دلالت دارد بر اينکه احدي از عاد باقي نمانده.
کَأَنَّهُم أَعجازُ نَخلٍ خاوِيَةٍ اعجاز تنه درختها است اينها مثل تنه درختهاي خرما که پوسيده و پوک شده روي زمين افتاده، وجه تشبيه شايد اينکه باشد که از شدت سردي هواي باد درخت خرما را سرما ميزند و ميخشکد و پوسيده ميشود و از اينکه جهت خرما در گرمسير بعمل ميآيد و در سردسير رشد نميکند اينها از شدت برودت باد مثل نخله خرما شدند، و شايد اشاره باين باشد که بسا باد درختهاي طوال را از جا ميکند و روي زمين مياندازد اينها روي زمين ريخته شده بودند و دارد که قامت آنها طولاني بود.