اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
فَلَيس‌َ لَه‌ُ اليَوم‌َ هاهُنا حَمِيم‌ٌ (35) وَ لا طَعام‌ٌ إِلاّ مِن غِسلِين‌ٍ (36) لا يَأکُلُه‌ُ إِلاَّ الخاطِؤُن‌َ (37)
جلد 17 - صفحه 174
پس نيست از براي روز قيامت در صحراي محشر حمايت کننده‌اي و نيست از براي او طعامي مگر از غسلين که آميخته از چرک و خون شده که اينکه طعام را نميخورند مگر خطاکاران.
فَلَيس‌َ لَه‌ُ اليَوم‌َ الف لام اليوم عهد است يعني روز جزاء.
هاهُنا حَمِيم‌ٌ نه اولاد نه عشيره و نه رفقا و نه اتباع و نه قشون و لشکر احدي نيست او را از عذاب نجات دهد، و از اينکه جمله استفاده ميشود که از قابليت شفاعت افتاده و شفعاء روز قيامت او را شفاعت نميکنند و شفاعت خاص اهل ايمان است.
وَ لا طَعام‌ٌ إِلّا مِن غِسلِين‌ٍ غسلين از ماده غساله است و مراد مدفوعات اهل جهنم است از چرک و خون و ساير کثافات آنها اينها را طعام ميکنند براي اينکه نمره اشخاص که معلوم ميشود که از زقوم که طعام اهل نار است پست‌تر و کثيف‌تر است و اينکه غسلين طعام تمام اهل جهنم نيست فقط مخصوص بخاطئين است که ميفرمايد:
لا يَأکُلُه‌ُ إِلَّا الخاطِؤُن‌َ گفتند: فرق است بين خاطي و مخطي مخطي بسا از راه اشتباه بدون تعمد خطايي ميکند ولي خاطي دانسته و تعمدا از روي عناد بر خطا ميرود و خطا بر خلاف صواب است و انسان اگر بر صراط مستقيم باشد بر صواب است و اگر قدمي بر صراط مستقيم نگذارد خاطي است و اگر در صراط مستقيم لغزش پيدا کند در ضلالت است و خاطئون کساني را گويند که در هيچ امري بر صواب نيستند. پس از اوصاف آنها و عقوبت آنها را که بيان فرمود در مقام بيان عظمت قرآن و اهميت آن ميفرمايد: