1- مردم را با عنوان و لقب ايمانى آنها مخاطب قرار دهيم. «يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا»
2- بايد ابتدا در مردم آمادگى ايجاد کنيم و يکى از راههاى آن، طرح سؤال است.
«هَلْ أَدُلُّکُمْ»
3- تجارت، نياز به راهنما دارد. «هَلْ أَدُلُّکُمْ عَلى تِجارَةٍ»
4- تجارت معنوى براى همه قابل درک نيست، فقط مؤمنان به خدا اين معنا را درک مىکنند. يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا هَلْ أَدُلُّکُمْ ...
5- انسان فطرتاً به دنبال سود است، آن هم سودى ثابت و پايدار. «هَلْ أَدُلُّکُمْ عَلى تِجارَةٍ تُنْجِيکُمْ»
6- سود واقعى، نجات از قهر الهى است. «تِجارَةٍ تُنْجِيکُمْ مِنْ عَذابٍ أَلِيمٍ»
7- دفع خطر، مهمتر از جلب منفعت است. «تِجارَةٍ تُنْجِيکُمْ مِنْ عَذابٍ أَلِيمٍ»
8- تجارت، تنها در امور دنيوى نيست. تِجارَةٍ ... تُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ
9- پيروى از پيامبران، تجارت پر سود است. تِجارَةٍ ... تُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ
10- ايمان، درجات مختلفى دارد. يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا ... تُؤْمِنُونَ
11- در تبليغ دين، از عناوين و موضوعات مورد توجّه مردم بايد استفاده کرد.
موضوع تجارت و کسب درآمد مورد نظر همه است، لذا ايمان به خدا، به عنوان يک تجارت پر سود مطرح مىشود. تِجارَةٍ ... تُؤْمِنُونَ بِاللَّهِ وَ رَسُولِهِ
12- ايمان، تنها باور قلبى نيست، تلاش و جهاد لازم دارد. تُؤْمِنُونَ ... تُجاهِدُونَ
13- ايمان به خدا همراه با ايمان به رسول است و جهاد با مال همراه با جهاد با جان. تُؤْمِنُونَ ... تُجاهِدُونَ ...
14- ايمان و جهاد موسمى و فصلى و مقطعى کارساز نيست، تداوم لازم دارد.
تُؤْمِنُونَ ... تُجاهِدُونَ ... (فعل مضارع نشانه دوام و استمرار است.)
15- ايمان سطحى سرچشمهى کارهاى مهم نمىشود، ايمان کامل لازم است.
يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا ... تُؤْمِنُونَ ... تُجاهِدُونَ
جلد 9 - صفحه 620
16- ايمان بر عمل مقدّم است. تُؤْمِنُونَ ... تُجاهِدُونَ
17- حفظ دين، برتر از حفظ مال و جان است و بايد براى حفظ دين، از مال و جان گذشت. «تُجاهِدُونَ فِي سَبِيلِ اللَّهِ بِأَمْوالِکُمْ وَ أَنْفُسِکُمْ»
18- جهاد از هيچ فردى برداشته نمىشود، گاهى با مال، گاهى با جان و گاهى با مال و جان بايد جهاد کرد. تُجاهِدُونَ ... بِأَمْوالِکُمْ وَ أَنْفُسِکُمْ
19- در دستورات، از کار سبکتر شروع کنيم تا به کارهاى سنگينتر برسيم.
(جهاد با مال قبل از جهاد با جان آمده است). «بِأَمْوالِکُمْ وَ أَنْفُسِکُمْ»
20- ارزش کارها به اخلاص است. «فِي سَبِيلِ اللَّهِ»
21- چه بسا تلخىها که به نفع ما باشد ولى ما ندانيم. تُجاهِدُونَ ... خَيْرٌ لَکُمْ
22- انسان فطرتاً به دنبال خير و سعادت است و خداوند وعده رسيدن به آن را داده است. «ذلِکُمْ خَيْرٌ لَکُمْ»
23- بهشت را به بها دهند نه بهانه. تُؤْمِنُونَ ... تُجاهِدُونَ ... يُدْخِلْکُمْ جَنَّاتٍ
24- عمل کامل، پاداش کامل را در پى دارد. (در اين آيات، مسئله ايمان به خدا و رسول و جهاد با مال و جان از يک سو و مغفرت همه گناهان و ورود در بهشت و فوز بزرگ از سوى ديگر مطرح شده است.) يَغْفِرْ لَکُمْ ... جَنَّاتٍ ...
مَساکِنَ ... ذلِکَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ
25- دريافت الطاف الهى، به پاک بودن و پاک شدن نياز دارد. (اوّل مغفرت، بعد بهشت و رستگارى بزرگ). يَغْفِرْ لَکُمْ ... يُدْخِلْکُمْ ... ذلِکَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ
26- انسان در ميان عذاب اليم و فوز عظيم قرار دارد که با معاملهاى با خدا، از عذاب رها مىشود و به فوز مىرسد. تُنْجِيکُمْ مِنْ عَذابٍ أَلِيمٍ ... ذلِکَ الْفَوْزُ الْعَظِيمُ
تفسير نور(10جلدى)، ج9، ص: 621