اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
رَبَّنا لا تَجعَلنا فِتنَةً لِلَّذِين‌َ کَفَرُوا وَ اغفِر لَنا رَبَّنا إِنَّک‌َ أَنت‌َ العَزِيزُ الحَکِيم‌ُ «5»
پروردگار ما قرار مده ما را فتنه از براي کساني که کافر شدند و بيامرز براي ما پروردگار ما محققا تو خودت عزيز و حکيم هستي.
جلد 16 - صفحه 494
رَبَّنا لا تَجعَلنا فِتنَةً لِلَّذِين‌َ کَفَرُوا اينکه جمله را چند نحو تفسير کردند.
1- ما را گرفتار کفّار نفرما که بما اذيّت کنند.
2- ما را ببلاهاي آنها مبتلاء نفرما تا نگويند اگر اينها بر حق‌ّ بودند مبتلاء نمي‌شدند.
3- آنها را مسلّط بر ما مفرما که بخواهند دين ما را از ما سلب کنند.
4- توفيق صبر بما عنايت فرما که بر اذيت و آزار آنها صبر کنيم و تحمّل نمائيم.
5- اينکه ما را حفظ فرما که با آنها دوستي و مودّت پيدا نکنيم.
6- در محاربه و معارضه با آنها ما را مخذول و منکوب مفرما.
اقول: از براي فتنه در قرآن مجيد اطلاقاتي است. يکي بمعني دو بهم‌زني و تفتين بين دو طايفه که مي‌فرمايد: وَ الفِتنَةُ أَشَدُّ مِن‌َ القَتل‌ِ بقره آيه 187 وَ الفِتنَةُ أَکبَرُ مِن‌َ القَتل‌ِ بقره آيه 214. يکي: بمعني امتحان است أَ حَسِب‌َ النّاس‌ُ أَن يُترَکُوا أَن يَقُولُوا آمَنّا وَ هُم لا يُفتَنُون‌َ وَ لَقَد فَتَنَّا الَّذِين‌َ مِن قَبلِهِم عنکبوت آيه 1 و 2.
يکي: بمعني اذيّت و آزار إِن‌َّ الَّذِين‌َ فَتَنُوا المُؤمِنِين‌َ وَ المُؤمِنات‌ِ الاية بروج آيه 10. يکي: بمعني عذاب و بلاء وَ اتَّقُوا فِتنَةً لا تُصِيبَن‌َّ الَّذِين‌َ ظَلَمُوا مِنکُم خَاصَّةً وَ اعلَمُوا أَن‌َّ اللّه‌َ شَدِيدُ العِقاب‌ِ انفال آيه 25. و آنچه بنظر نزديکتر مي‌آيد در اينکه جمله اينکه پروردگارا ميانه ما مؤمنين اختلاف و دوئيّت و عداوت نينداز که بنفع کفّار تمام شود، چنانچه شاهکار کفّار امروزه اينکه است که ميان مسلمين اختلاف بيندازند که طرفين ضعيف شوند و آنها قوي گردند.
وَ اغفِر لَنا رَبَّنا ما را با اعمال زشتمان مگير و مبتلاء ببلاهاي دنيوي و اخروي مفرما و بيامرز و عفو فرما که ما عبرت دشمنان نشويم و در حق‌ّ ما گمان بد نزنند و نگويند اگر اينها بر حق‌ّ بودند مبتلاء باين نوع بلاها نمي‌شدند.
إِنَّک‌َ أَنت‌َ با سه تأکيد کلمه ان‌ّ تکرار حرف خطاب جمله اسميّه.
العَزِيزُ الحَکِيم‌ُ غالب و قاهر و قادر و مقتدر هستي و حکيم و عالم بجميع حکم و مصالح هستي آنچه مي‌کني عين صلاح است.
495