تفسیر اثنی عشری

تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی) لَقَدْ کانَ لَکُمْ فِيهِمْ أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ لِمَنْ کانَ يَرْجُوا اللَّهَ وَ الْيَوْمَ الْآخِرَ وَ مَنْ يَتَوَلَّ فَإِنَّ اللَّهَ هُوَ الْغَنِيُّ الْحَمِيدُ «6» لَقَدْ کانَ لَکُمْ فِيهِمْ‌: هر آينه بتحقيق هست مر شما را اى اهل اسلام، در حضرت ابراهيم عليه السّلام و اصحاب او، أُسْوَةٌ حَسَنَةٌ: خصلتى نيکو و پسنديده که به آن اقتدا کنيد. بيان: تکرار، به جهت تأکيد و مزيد ترغيب است بر تأسى به آن حضرت. 2- اول اقتداى به اقوال [و در ثانى‌] به افعال. 3- اهميت مطلب تکرار را لازم، و خارج از فصاحت نيست، چنانچه در معانى و بيان ذکر شده. لِمَنْ کانَ يَرْجُوا اللَّهَ‌: اين اقتدا براى کسى است که اميد دارد رضاى الهى را، وَ الْيَوْمَ الْآخِرَ: و پاداش روز قيامت را، پس سزاوار نيست که مؤمن‌ جلد 13 - صفحه 130 ترک تأسى نمايد به حضرت ابراهيم عليه السّلام و اصحاب او؛ و اشعار دارد به آنکه ترک اين اقتدا، مؤدى به سوء عقيده است، و لذا در عقب آن فرمايد: وَ مَنْ يَتَوَلَ‌: و هر که روى بگرداند از اين اقتدا و دوستى نمايد با دشمنان دين، فَإِنَّ اللَّهَ‌: پس بدرستى که خداى تعالى، هُوَ الْغَنِيُّ الْحَمِيدُ: او است بى‌نياز از او و از نصرت کردن او دين را، زيرا خود ناصر دين و احتياج به غير ندارد، ذات او ستوده شده است در جميع احوال و افعال، بى‌ستايش خلقان، پس تولى هيچکس به ساحت کبريائى ضررى نرساند، بلکه ضرر متوجه به خود بندگان است. مروى است که بعد از نزول آيه شريفه مؤمنان به کلى مودت پدران و اولاد و اقربا که در مکه داشتند ترک کردند، و عداوت کفار را در دل خود ثابت نمودند. حق تعالى چون جديت ايشان را در ترک موالات و مواصلت اقربا و رسوخ عداوت آنان را به کفار مشاهده فرمود، بر ايشان ترحم نموده، و عده مودت را به ايشان کرد.