تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
الَّذِينَ يُنْفِقُونَ أَمْوالَهُمْ بِاللَّيْلِ وَ النَّهارِ سِرًّا وَ عَلانِيَةً فَلَهُمْ أَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْ وَ لا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ وَ لا هُمْ يَحْزَنُونَ (274)
الَّذِينَ يُنْفِقُونَ أَمْوالَهُمْ: آن کسانى که انفاق مى‌کنند مالهاى خود را در راه خدا به مستحقان، بِاللَّيْلِ وَ النَّهارِ: به شب و روز، سِرًّا وَ عَلانِيَةً: در نهانى و آشکارا. غرض استغراق اوقات است به اعطاى صدقات. فَلَهُمْ أَجْرُهُمْ عِنْدَ رَبِّهِمْ: براى ايشان است اجر و مزد صدقات ايشان نزد پروردگارشان که بهشت باقى و نعيم جاودانى است. به روايت صحيحه ثابت شده مراد قرب جوار الهى است که فى مقعد صدق عند مليک مقتدر باشد. وَ لا خَوْفٌ عَلَيْهِمْ: و ترسى نيست برايشان از فوت اجر و نقصان ثواب، وَ لا هُمْ يَحْزَنُونَ: و نه ايشان محزون و اندوهگين شوند از هيچ قسمتى.
تبصره: به اتفاق علماى خاصه و اکثر علماى عامه اين آيه شريفه در شأن حضرت على بن ابى طالب عليه السّلام نازل شده. اما خاصه مانند:
ابن بابويه، شيخ مفيد، شيخ طوسى، طبرسى، بحرينى، قمى و غير ايشان.
اما عامه: واحدى، ثعلبى، خوارزمى، سدى، کلبى، زمخشرى، طافى، قشيرى، ماوردى، ابن المغازلى، ابن ابى الحديد و غير ايشان روايت نموده‌اند از ابن عباس به يک مضمون که حضرت امير المؤمنين على عليه السّلام از متاع دنيا بيش از چهار درهم نداشت. يک درهم را در شب انفاق نمود، يکى را در روز يکى را پنهانى و يکى آشکارا؛ پس آيه شريفه در باره آن حضرت نازل شد. «1»
«1» تفسير مجمع البيان، جلد اوّل صفحه 388- تفسير برهان، جلد اوّل، صفحه 257- تفسير صافى، جلد اوّل، صفحه 301.
تفسير اثنا عشرى، ج1، ص: 501
تتمه: شخص بصير پس از تأمل به ديده انصاف، هر آينه دريابد و حکم نمايد با وجود بودن چنين کسى که نزول اين آيه و ساير آيات در شأن آن بزرگوار نازل شده، مقدم شدن ديگران در خلافت و امامت بعد از حضرت پيغمبر صلّى اللّه عليه و آله و سلّم تقديم مفضول بر فاضل، و آن عقلا و شرعا و عرفا قبيح خواهد بود.