تفسیر روان جاوید (ثقفى تهرانى)
يَمْحَقُ اللَّهُ الرِّبا وَ يُرْبِي الصَّدَقاتِ وَ اللَّهُ لا يُحِبُّ کُلَّ کَفَّارٍ أَثِيمٍ (276)
ترجمه
نابود ميکند خدا ربا را و زياد ميکند صدقهها را و خدا دوست ندارد هر ناسپاس گناه کار را..
تفسير
خداوند برکت را از مال ربوى برميدارد و عاقبت آنرا نابود و بىثمر ميگرداند و برکت ميدهد مال کسيرا که صدقه ميدهد و زياد ميفرمايد ثواب صدقه او را بقدريکه موجب تعجب او ميشود و برکت يا بزياد شدن عين مال است مانند آنکه غذائى طبخ شود و رى کند و زياد گردد که ميگويند برکت کرد يا زارعى کشتى کند که تخمى صد تخم استفاده نمايد که مىگويند خدا بزراعت او برکت داد يا بزياد شدن منافع آنست مانند آنکه شخص در وقت کمى موفق باعمال صالحه و کار هاى شايسته زيادى شود که مىگويند اين وقت برکت کرد و برعکس اگر ببطالت صرف شود ميگويند خدا برکت از وقت ما برد و همچنين اگر مالى صرف شود در مصارف مفيد نافعى که فائده آن زياد باشد ميگويند اين مال برکت داشت و برعکس اگر صرف باطل و امر بىثمر شود ميگويند نابود شد بنابراين نابود و بىبرکت شدن مال ربوى يا به آنستکه تلف شود يا بسوزد و غرق شود و امثال اينها يا بآنستکه بىثمر بماند و نتواند آنرا بمصرف خيرى برساند چون حرام است ناچار بايد بماند زحمت تحصيل و نگهداريش بعهده او باشد و لذتش را کسان ديگر ببرند و برکت يافتن مالى که زکوة آن داده شده است يا بآن مال صدقه دادهاند به آنستکه يا عين آن زياد شود يا صاحبش موفق شود که آنرا بمصرف صحيح عقلى و شرعى برساند و منافع زيادى در دنيا و آخرت از آن مال براى او حاصل گردد و مؤيد معنى اول روايتى است که عياشى از حضرت صادق (ع) نقل نموده که پيغمبر (ص) فرمود خداوند بر هر چيزى ملکى را موکل فرموده مگر بر صدقه که آن را خداوند بدست خود مىگيرد و تربيت مىکند چنانکه شما فرزندان خود را تربيت مينمائيد تا آن که روز قيامت ميبيند صدقه دهنده آنرا مانند کوه احد و مؤيد معنى دوم روايتى است که از پيغمبر (ص)
جلد 1 صفحه 356
نقل شده است که هرگز مالى از صدقه دادن کم نميشود و نيز روايت شده است که کم نکرده است زکوة مالى را هرگز و خداوند دوست ندارد هر شخص ناشکرى را که باداء زکوة قليل شکر نعمت جزيل را نمينمايد و اصرار بر تحليل محرمات و ارتکاب کبائر دارد و از ياد خدا و شکر نعم او غافل است و اخبار در باب برکت و فضل صدقه بقدرى است که نميتوان ذکر نمود.