1- کار قوم ثمود، تکذيبهاى پى در پى بود. «کَذَّبَتْ ثَمُودُ بِالنُّذُرِ»
2- کفّار در برابر پيامبران، منطق و استدلال ندارند. مىگويند: چرا او پيامبر شد و ما نشديم؟ أَ بَشَراً مِنَّا ...
3- زندگى انبيا عادى و در ميان مردم بوده است. «أَ بَشَراً مِنَّا»
4- گاهى انسان چنان سقوط مىکند که فردى معصوم را به پيامبرى نمىپذيرد،
جلد 9 - صفحه 358
أَ بَشَراً مِنَّا ... ولى جماد بىشعور را خدا دانسته و آن را پرستش مىکند.
5- گاهى انسان به جايى مىرسد که پيروى از پيامبر معصوم را که منطق و معجزه دارد، انحراف مىپندارد. «إِنَّا إِذاً لَفِي ضَلالٍ وَ سُعُرٍ»
6- ايجاد شک و ترديد در ميان مردم، بستر تکذيب حق است. کَذَّبَتْ ... أَ بَشَراً مِنَّا ...
أَ أُلْقِيَ الذِّکْرُ عَلَيْهِ
7- هم قرآن ذکر است، نَحْنُ نَزَّلْنَا الذِّکْرَ ... «1» و هم آن چه به انبياى سابق نازل شده است. «أَ أُلْقِيَ الذِّکْرُ عَلَيْهِ مِنْ بَيْنِنا»
8- کافران لجوج، پيامبر خدا را خودخواه مىخواندند. «کَذَّابٌ أَشِرٌ»
9- دروغ و خودخواهى را حتّى کفّار لجوج بد مىدانند. (و به همين دليل به پيامبر نسبت دروغ و خودخواهى مىدادند). «بَلْ هُوَ کَذَّابٌ أَشِرٌ»
10- مبلّغان دينى بايد آمادگى شنيدن تندترين تهمتها را داشته باشند. «بَلْ هُوَ کَذَّابٌ أَشِرٌ»
11- سخنان ياوه را پاسخ دهيد. فَقالُوا ... سَيَعْلَمُونَ ...
12- قيامت، روز آشکار شدن حقايق و رسوا شدن کافران است. «سَيَعْلَمُونَ غَداً مَنِ الْکَذَّابُ الْأَشِرُ»
13- معجزات، وسيلهى آزمايش مردمند. «مُرْسِلُوا النَّاقَةِ فِتْنَةً لَهُمْ»
14- پيامبران، امت خود را زير نظر دارند. «فَارْتَقِبْهُمْ»
15- رهبران دينى بايد صبور باشند. «وَ اصْطَبِرْ»