تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
مِنْ قَبْلُ هُدىً لِلنَّاسِ وَ أَنْزَلَ الْفُرْقانَ إِنَّ الَّذِينَ کَفَرُوا بِآياتِ اللَّهِ لَهُمْ عَذابٌ شَدِيدٌ وَ اللَّهُ عَزِيزٌ ذُو انْتِقامٍ «4»
مِنْ قَبْلُ هُدىً لِلنَّاسِ: پيش از نزول قرآن، اين دو کتاب را نازل فرمود در حالتى که راه نماينده بود بنى اسرائيل را به طريق حق؛ و در اين دو کتاب آسمانى، نفى معبوديت غير از خداى به حق مذکور، و صفات پيغمبر مشهور مى‌باشد. بنابراين بطلان قول يهود و نصارى ثابت شود در آنچه نسبت به عزير و عيسى عليهما السلام دهند و تکذيب حضرت خاتم را نمايند.
نکته: تورات مشتق از «ورى الزند»، وقتى که ظاهر شود نور دادن او؛ و اصل آن وورية به ابدال واو به تاء مثل تکلان و تراث؛ و چون به سبب آن ظاهر شد احکام حق از باطل در بنى اسرائيل، لذا مسمى به تورات شد.
تفسير اثنا عشرى، ج2، ص: 12
انجيل مشتق از «نجل ينجل» به معنى استخرج؛ و تسميه انجيل به جهت آنستکه احکام آن مستخرج از تورات و متفرع بر آن باشد. و تقدير اشتقاق اين الفاظ در صورتى است که عربى باشد، لکن نزد اکثر، عجمى است.
وَ أَنْزَلَ الْفُرْقانَ: و نازل فرمود کتاب جدا کننده ميان حق و باطل نزد بعضى مراد زبور، و نزد اکثر مراد قرآن است؛ و تکرار آن به جهت مدح و تعظيم و فضل آن است بر ساير کتب- از جهت مشارک بودن با آنها در وحى و مميّز شدن از آنها به سبب معجزه بودن- و به آن محق و مبطل از هم جدا شوند.
در کتاب کافى- از حضرت صادق عليه السّلام مروى است که: قرآن تمام کتاب، و فرقان محکمات واجب العمل است.
در حديث صحيح، عبد اللّه بن سنان از حضرت صادق عليه السّلام روايت نموده در اين آيه شريفه فرمود: فرقان، هر امر محکم است؛ و کتاب، تمام قرآنى است که تصديق نمودند آن را تمام پيغمبران گذشته «1».
إِنَّ الَّذِينَ کَفَرُوا بِآياتِ اللَّهِ: بدرستى که آن کسانى که کافر شدند به نشانه‌هاى قدرت الهى، يا به آيات قرآنى، يا به انبياء سبحانى که هر يک علامت و نشانه‌اى هستند در طريق هدايت، لَهُمْ عَذابٌ شَدِيدٌ: مر ايشان راست عذابى سخت در کميّت و کيفيّت دوام، به سبب کفر آنان. وَ اللَّهُ عَزِيزٌ:
و خداى تعالى غالب و قادر است بر عذاب کفّار که ممنوع نشود از تعذيب، ذُو انْتِقامٍ: صاحب انتقام و غضب و عقاب است بر ايشان که قادر نباشد بر مثل آن هيچ منتقمى.
در معالم الزّلفى- جابر جعفى از حضرت باقر عليه السّلام روايت نموده در حديث طويلى فرمود: روز قيامت خطاب شود به ملائکه غلاظ و شداد که بگيريد اهل عصيان و طغيان را. پس به جهت تعظيم خطاب پروردگار، هفتاد هزار ملائکه غلاظ و شداد از جاى خود حرکت نمايند و مبادرت کنند به سوى
«1» اصول کافى، جلد 2، کتاب فضل القرآن، باب النوادر، صفحه 630، حديث 11
تفسير اثنا عشرى، ج2، ص: 13
اهل جهنم و درهم شکنند عظم و لحم ايشان را تا آنکه گويند آيا بر ما رحم نمى‌کنيد؟ ملائکه گويند: اى اشقيا چگونه بر شما رحم نمائيم و حال آنکه ارحم الراحمين بر شما رحم نفرموده. «1»