تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
أَلاَّ تَزِرُ وازِرَةٌ وِزْرَ أُخْرى (38)
پس بيان آنچه در صحف بوده فرمايد:
أَلَّا تَزِرُ وازِرَةٌ: آنچه در صحف بوده آنکه: بر ندارد هيچ نفسى بردارنده،
«1» به نقل از نور الثقلين، ج 5، ص 168، ح 85.
«2» منهج الصادقين ج 9 ص 88.
جلد 12 - صفحه 351
وِزْرَ أُخْرى: بار گناه نفس ديگر را، يعنى هيچکس مؤاخذه نشود به گناه غير خود، پس چگونه کسى بار خود را به ديگرى حواله مى‌کند.
از هزيل بن شرحيل نقل است که بعد از زمان حضرت نوح عليه السّلام تا زمان حضرت ابراهيم صلوات اللّه عليه، ظلمه روزگار را عادت آن بود که پدر را به گناه پسر و برادر را به گناه برادر و بنده را به گناه مولى مؤاخذه و هر يک از اقربا را به عوض يکديگر قصاص کردندى. چون حق تعالى صحف حضرت ابراهيم عليه السّلام را نازل فرمود، در آن بيان فرمود که (لا تزر وازرة وزر اخرى) و حضرت، ايشان را از اين عمل بازداشت «1».
تبصره: آيه مذکوره منافات ندارد با آيه (وَ لَيَحْمِلُنَّ أَثْقالَهُمْ وَ أَثْقالًا مَعَ أَثْقالِهِمْ) و حديث نبوى صلّى اللّه عليه و آله: «من سنّ سنّة سيّئة فله وزرها و وزر من عمل بها» «2»؛ زيرا عقوبت وزر در اين صورت تسبيب و دلالت مردمان است به امر قبيح و اضلال آنان، نه از حيث عين عمل؛ و اين مطلب محقق شده هر که سبب فعلى شود شريک خواهد بود و لذا حضرت نبوى صلّى اللّه عليه و آله فرمود:
من امر بسوء او دلّ اليه او اشار به فهو شريک: هر که امر کند به بدى يا دلالت نمايد بسوى آن يا اشاره به آن نمايد، پس او شريک در آن بدى خواهد بود.
2- آنچه در صحف حضرت موسى و ابراهيم عليه السّلام (بوده است):