اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
فَاستَمسِک بِالَّذِي أُوحِي‌َ إِلَيک‌َ إِنَّک‌َ عَلي صِراطٍ مُستَقِيم‌ٍ (43)
پس شما مستمسک شو و محکم بگير به آنچه وحي شده است به سوي تو محققا بر صراط مستقيم هستي.
فَاستَمسِک بِالَّذِي أُوحِي‌َ إِلَيک‌َ ما به وظيفه خود طبق حکم و مصالح از دشمنان تو انتقام خواهم کشيد چه در زمان حيات شما چه پس از رحلت شما، شما هيچگونه وحشتي و اضطراب خيالي در خود راه مده و به آنچه دستور داده شده عمل نما چنانچه در جاي ديگر ميفرمايد فَاستَقِم کَما أُمِرت‌َ وَ مَن تاب‌َ مَعَک‌َ- هود آيه 114- و نيز ميفرمايد فَاصدَع بِما تُؤمَرُ وَ أَعرِض عَن‌ِ المُشرِکِين‌َ إِنّا کَفَيناک‌َ المُستَهزِئِين‌َ- حجر آيه 94- اينکه خطاب و لو به پيغمبر اکرم است لکن وظيفه تمام مؤمنين همين است بايد به وظائف ديني عمل نمايند و وحشتي از معاندين نداشته باشند خداوند دفع شرّ اشرار را مي‌کند و مؤمنين را ياري ميفرمايد و حفظ مي‌کند بايد در کليه امور توکل به خدا نمود.
إِنَّک‌َ عَلي صِراطٍ مُستَقِيم‌ٍ البته کسي که در صراط مستقيم سير کند زودتر به مقصد
جلد 16 - صفحه 34
مي‌رسد و امّا اگر در سبل شيطاني و هواهاي نفساني سير کند در ضلالت مي‌افتد و به عواقب و خيمه آنها دچار خواهد شد که ميفرمايد وَ أَن‌َّ هذا صِراطِي مُستَقِيماً فَاتَّبِعُوه‌ُ وَ لا تَتَّبِعُوا السُّبُل‌َ فَتَفَرَّق‌َ بِکُم عَن سَبِيلِه‌ِ ذلِکُم وَصّاکُم بِه‌ِ لَعَلَّکُم تَتَّقُون‌َ- انعام آيه 15.
تنبيه: يکي از مواقف قيامت صراط است و آن جسري است که روي جهنم کشيده شده که يک طرف آن صحراي محشر است و يک طرف آن راه بهشت است که جهنم فاصله است بين صحراي محشر و بين بهشت بايد از روي اينکه صراط عبور کنند و به بهشت روند و آيه شريفه وَ إِن مِنکُم إِلّا وارِدُها کان‌َ عَلي رَبِّک‌َ حَتماً مَقضِيًّا ثُم‌َّ نُنَجِّي الَّذِين‌َ اتَّقَوا وَ نَذَرُ الظّالِمِين‌َ فِيها جِثِيًّا- مريم آيه 72 و 73- بهمين صراط تفسير شده و بعين مثل اينکه صراط دنيا است که خداوند تمام بندگان را براي بهشت و عالم آخرت خلق فرمود که ميفرمايد امير المؤمنين:
«خلقتم للبقاء لا للفناء»
ولي بايد بيايند در اينکه دنيا و عبور کنند بعالم آخرت کساني که در دنيا در امر دين لغزش پيدا کردند در آن صراط هم لغزش دارند و کساني که مستقيم در امر دين شدند و به سلامت از دنيا رفتند آنجا هم به سلامت عبور مي‌کنند و در اخبار دارد که بر اينکه صراط هفت قنطره است که بازپرسي مي‌کنند در هر قنطره از يکي از وظائف قنطره اول که اول صراط است سؤال از ايمان است و رئيس اينکه قنطره امير المؤمنين است که به حارث همداني فرمود:
«ان لي وقفة علي جسر جهنم»
هر که ايمان دارد مي‌گذارد از صراط عبور مي‌کند و هر که ندارد نميگذارد و از همان جا پرتاب در جهنم مي‌شود و در قنطره‌هاي بعد سؤال از فرائض مي‌شود مثل نماز، زکاة، حج، امر به معروف و نهي از منکر و صوم تا آخر صراط که قنطره هفتم است سؤال از مظالم مي‌شود و آيه شريفه إِن‌َّ رَبَّک‌َ لَبِالمِرصادِ- فجر آيه 13- تفسير به اينکه قنطره شده و حديث قدسي که ميفرمايد
«و عزتي و جلالي لا يجوزني ظلم ظالم»
بهمين قنطره تفسير شده و در اخبار داريم که هر که بخواهد بفهمد که در صراط لغزش پيدا نمي‌کند و سالم عبور مي‌کند ببيند که در امر دين سالم عبور مي‌کند و لغزش ندارد.
نکتة: اهل ايمان که وارد بر صراط مي‌شوند در اينکه لغزشها بسا اگر لياقت و قابليت داشته باشند خداوند بفضل و کرمش اشخاصي را مثل ائمه اطهار و علماء
جلد 16 - صفحه 35
اعلام و صلحاء مؤمنين گماشته زير بغل آن را بگيرند و نگذارند سقوط در جهنم کند و اينها شفعاء يوم القيمة هستند و اخبار صراط بسيار است بهمين مقدار اکتفاء نموديم.