تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
سَيَقُولُ الْمُخَلَّفُونَ إِذَا انْطَلَقْتُمْ إِلى مَغانِمَ لِتَأْخُذُوها ذَرُونا نَتَّبِعْکُمْ يُرِيدُونَ أَنْ يُبَدِّلُوا کَلامَ اللَّهِ قُلْ لَنْ تَتَّبِعُونا کَذلِکُمْ قالَ اللَّهُ مِنْ قَبْلُ فَسَيَقُولُونَ بَلْ تَحْسُدُونَنا بَلْ کانُوا لا يَفْقَهُونَ إِلاَّ قَلِيلاً «15»
سَيَقُولُ الْمُخَلَّفُونَ: زود باشد که بگويند تخلف کنندگان از حديبيه، إِذَا انْطَلَقْتُمْ إِلى مَغانِمَ: زمانى که برويد بسوى غنيمتهاى خيبر، لِتَأْخُذُوها: براى اينکه بگيريد آن را، ذَرُونا نَتَّبِعْکُمْ: بگذاريد ما را تا پيروى کنيد شما در آمدن به خيبر و محاربه آن، يُرِيدُونَ أَنْ يُبَدِّلُوا: مىخواهند اين متخلفان به اين قول مبدل و متغير گردانند، کَلامَ اللَّهِ: کلام خدا و فرمان او را که فرموده غير اهل حديبيه به اين حرب نرود و اخذ غنيمت ننمايد، قُلْ لَنْ تَتَّبِعُونا: بگو اى پيغمبر ايشان را هرگز با ما بيرون نيائيد، کَذلِکُمْ قالَ اللَّهُ مِنْ قَبْلُ: همچنين فرموده است خدا پيش از تهيه شما براى بيرون رفتن يا پيش از آمدن ما به خيبر، فَسَيَقُولُونَ: پس زود باشد که آنها گويند خدا اين حکم نفرموده، بَلْ
جلد 12 - صفحه 155
تَحْسُدُونَنا: بلکه حسد مىبريد شما بر ما تا در غنايم با شما شريک نباشيم.
بعد در مقام رد قول آنها فرمايد که نه چنان است که متخلفان گويند، بَلْ کانُوا لا يَفْقَهُونَ: بلکه هستند که در نمىيابند و فهم نمىکنند، إِلَّا قَلِيلًا: فهميدنى اندک که آن گمان آنهاست در امور فانيه دنيويه، چه جميع فطانت آنها مصروف به امور دنياست.