اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
ذلِکَ بِأَنَّهُم قالُوا لِلَّذِينَ کَرِهُوا ما نَزَّلَ اللّهُ سَنُطِيعُکُم فِي بَعضِ الأَمرِ وَ اللّهُ يَعلَمُ إِسرارَهُم «26»
اينکه تسويل شيطان و املاء آنها بواسطه اينکه است که اينکه منافقين گفتند براي کساني که کراهت داشتند از آنچه خداوند نازل فرموده که ما اطاعت مي کنيم شما را در بعض اموري که نازل شده و خداوند ميداند اسرار آنها را.
جلد 16 - صفحه 185
در چندين حديث از حضرت صادق و حضرت باقر عليهما السلام تفسير فرموده قريب باين مفاد که: مراد از شيطان دومي است که فريب داد اولي را و ساير منافقين را و اينکه منافقين گفتند ببني اميه که کراهت داشتند از آنچه نازل شده در امر امير المؤمنين که ما هم با شما همراهي داريم و متابعت ميکنيم در بعض امور که منع خمس باشد زيرا اگر خمس بآنها داده شود قوت ميگيرند و بر ما غالب ميشوند. و ما مکرر گفتهايم که اينکه اخبار بيان مصداق ميکند منافي با عموم نيست لذا ميگوييم:
ذلک اشاره بآنچه در آيه سابقه بيان شده بانهم منافقين که در مدينه بودند که رئيس آنها خلفاي سهگانه بودند.
قالُوا لِلَّذِينَ کَرِهُوا ما نَزَّلَ اللّهُ چه راجع بامر ولايت باشد و چه سفارشاتي که در مورد اهل بيت شده و چه راجع بخمس باشد و چه راجع بجهاد و غير اينها که بني اميه و مشرکين کراهت داشتند از نزول اينکه آيات.
سَنُطِيعُکُم فِي بَعضِ الأَمرِ اما در امر جهاد ما سستي ميکنيم يا فرار مي کنيم يا القاء رعب ميکنيم در قلوب مجاهدين، و اما راجع بخمس ميگوئيم مختص به غنائم دار الحرب است چنانچه مذهب عامه بر اينکه است آن هم ذي القربي خود شخص است ربطي بذي القربي پيغمبر ندارد و يتامي و مساکين و إبن سبيل مؤمنين است مربوط بسادات نيست، و اما در ميراث ميگوييم: پيغمبر بر کسي ارث نميگذارد تمام صدقه است، و اما در امر ولايت از دست آنها ميگيريم و تحت نظر خود ميآوريم.
وَ اللّهُ يَعلَمُ إِسرارَهُم دو نحو تفسير شده يکي اسراري که بين منافقين و کارهين بوده چنان که مفاد جمله قبل است. ديگر بواطن آنها و اسراري که در باطن قلب آنهاست، و بعيد نيست شامل هر دو باشد.