تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
وَ ذَکِّرْ فَإِنَّ الذِّکْرى تَنْفَعُ الْمُؤْمِنِينَ (55)
وَ ذَکِّرْ: و تذکر فرما و پند ده اهل ايمان را، پس خوشحال شد نفوس ما، فَإِنَّ الذِّکْرى: پس پند دادن و يادآورى نمودن، تَنْفَعُ الْمُؤْمِنِينَ: نفع مىرساند مؤمنان را؛ يعنى به جهت عناد کافران و انکار اهل طغيان، ترک تذکر و موعظه اهل ايمان مکن و دست از ايشان مدار، زيرا موعظه و نصيحت موجب زيادتى بصيرت ايشان مىشود و سبب اکتساب طاعات و اجتناب از محرمات مىگردد.
تبصره: در کتاب فصول- بيان نموده که کلام مذکر بايد بر ده چيز مشتمل باشد تا سامعان را نفع رساند: 1- تذکر نعمت الهى تا به شکر گزارى آن اقدام نمايند. 2- ذکر ثواب محنت و بلا تا در آن شکيبائى ورزند. 3- بيان عقوبت گناهان و تعداد آن تا از آن منزجر شده تائب شوند. 4- اظهار مکائد و وساوس شيطان تا از آن محترز شوند. 5- ذکر زوال دنيا و بىاعتبارى آن تا دل در آن نبندند. 6- بيان مرگ نمودن تا مستعد رفتن شوند. 7- تکرار ذکر قيامت تا کار آن روز را بسازند. 8- بيان درکات جهنم و انواع عقوبات آن تا از آن ترسان گردند. 9- تعداد درجات بهشت و اقسام نعم آن تا به آن راغب شوند.
10- بناى کلام بر خوف و رجا نهادن، يعنى گاهى از عظمت کبريائى و هيبت الهى سخن راند تا از آن بترسند و وقتى رحمت و مغفرت و مهربانى حضرت عزت را تقرير کنند تا به آن اميدوار شوند؛ پس هر موعظهاى که مشتمل بر اين سخنان است سبب نفع مؤمنان خواهد بود «2».