1- گفتگو با خداوند، کليد رشد و تربيت انسان است. «قالَ رَبُّکُمُ ادْعُونِي»
2- ميان دعاى انسان و ربوبيّت خداوند، رابطهاى تنگاتنگ است. (اکثر دعاهاى قرآن همراه «رَبَّنا»* آمده است). «رَبُّکُمُ ادْعُونِي»
3- خداوند، از ما خواسته که به درگاه او دعا کنيم. «قالَ رَبُّکُمُ ادْعُونِي»
4- در دعا فقط خدا را بخوانيم، نه خدا و ديگران را در کنار هم. «ادْعُونِي»
5- خداوند نيازهاى ما را مىداند، ولى دستور دعا نشانهى آن است که درخواست ما آثارى دارد. «ادْعُونِي»
6- بين دعا و استجابت هيچ فاصلهاى نيست. «ادْعُونِي أَسْتَجِبْ» (حتّى حرف «فاء» يا «ثم» نيامده است. اگر مىفرمود: «فاستجب» يعنى بعد از مدّت کمى مستجاب مىکنم و اگر مىفرمود: «ثم استجب» يعنى بعد از مدّت طولانى.)
7- در دعا و اجابت واسطهاى در کار نيست. «ادْعُونِي أَسْتَجِبْ»
8- استجابت دعا وعده الهى است. «ادْعُونِي أَسْتَجِبْ لَکُمْ»
9- اگر دعايى مستجاب نشد لابد به سود ما نبوده است، چون فرمود: «أَسْتَجِبْ لَکُمْ» آنچه را به نفع شما باشد مستجاب مىکنم.
«1». شورى، 26.
«2». مؤمن، 14.
«3». اعراف، 55.
«4». اعراف، 56.
«5». انعام، 52.
جلد 8 - صفحه 281
10- دعا نکردن، نشانهى تکبّر است. «يَسْتَکْبِرُونَ»
11- دعا، درمان تکبّر است. «يَسْتَکْبِرُونَ عَنْ عِبادَتِي»
12- دعا، خود عبادت است. «يَسْتَکْبِرُونَ عَنْ عِبادَتِي»
13- دعا عبادتى مخصوص و الهى است. «عِبادَتِي»
14- مجازات خداوند عادلانه و متناسب با نوع رفتار و کردار آدمى است. استکبار امروز، سرافکندگى فردا را به دنبال دارد. «يَسْتَکْبِرُونَ- داخِرِينَ»