1- جهانگردى هدفدار مورد ستايش است. أَ فَلَمْ يَسِيرُوا ... فَيَنْظُرُوا
2- يکى از انتقادهاى قرآن هجرت نکردن براى کسب تجربه و عبرت و معارف است. أَ فَلَمْ يَسِيرُوا ... فَيَنْظُرُوا
3- تاريخ، از منابع معرفت و شناخت حقايق است. فَيَنْظُرُوا کَيْفَ کانَ ... مِنْ قَبْلِهِمْ
4- مخالفت کفّار با پيامبر به خاطر مغرور شدن به قدرت و جمعيّت بود، لذا قرآن مىفرمايد: ما قوىتر از آنان را نابود کرديم. کانُوا أَکْثَرَ ... وَ أَشَدَّ
5- از عوامل سقوط و زوال تمدّنها، مخالفت با انبيا و ترک سنّتهاى الهى است.
أَ فَلَمْ يَسِيرُوا ...
6- هر تمدن و پيشرفتى ملاک رستگارى و سعادت نيست. قُوَّةً وَ آثاراً فِي الْأَرْضِ فَما أَغْنى عَنْهُمْ ...
7- حفظ آثار اقوام گذشته، براى عبرت آيندگان لازم است. «فَيَنْظُرُوا»
8- در محاسبات خود امروزِ افراد و جوامع را نبينيم، عاقبت بين باشيم. کَيْفَ کانَ عاقِبَةُ ...
9- جمعيّت و قدرت، مانع قهر الهى نيست. «أَکْثَرَ مِنْهُمْ وَ أَشَدَّ قُوَّةً»
10- تمدن بشرى دائماً رو به پيشرفت نيست، برخى اقوام گذشته متمدنتر بودند.
جلد 8 - صفحه 302
«قَبْلِهِمْ کانُوا أَکْثَرَ مِنْهُمْ وَ أَشَدَّ قُوَّةً وَ آثاراً»
11- هر چه به دست آوريم در برابر قهر الهى پوچ است. «فَما أَغْنى عَنْهُمْ ما کانُوا يَکْسِبُونَ»