اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
ضَرَب‌َ اللّه‌ُ مَثَلاً رَجُلاً فِيه‌ِ شُرَکاءُ مُتَشاکِسُون‌َ وَ رَجُلاً سَلَماً لِرَجُل‌ٍ هَل يَستَوِيان‌ِ مَثَلاً الحَمدُ لِلّه‌ِ بَل أَکثَرُهُم لا يَعلَمُون‌َ «29»
مثل ميزند خداوند تبارک و تعالي رجلي که مردي که در او شريکهاي مختلف بتشتت مخالف يکديگر در رأي و عقيده و سليقه باشند و رجل و مردي که تسليم باشد از براي يک نفر رجل آخر آيا اينکه دو مساوي هستند از حيث مثل حمد مختص بخداوند است بلکه اکثر اينها نميدانند.
اينکه آيه شريفه رمزيست و اشاره بامريست که اکثر متوجه نميشوند و درک نميکنند و ما اخبار بسياري داريم که رجل سلّم لرجل امير المؤمنين علي عليه السلام است که تسليم پيغمبر اکرم است در جميع امور و شيعيان خاص که تسليم جميع فرمايشات پيغمبر هستند و رجل و مردي که در او شرکاء متشاکسون هستند فلان است که خود و شرکاء او مخالف و متشتت هستند و در بعض اينکه اخبار دارد که حضرت باقر (ع) فرمود يهود بعد از موسي هفتاد و يک فرقه شدند يک فرقه اهل جنت و هفتاد فرقه اهل نار و نصاري بعد از عيسي هفتاد و دو فرقه شدند يک فرقه اهل جنت و هفتاد و يک اهل آتش و اينکه امت هفتاد و سه فرقه مي‌شوند 60 فرقه آنها مخالفين اهل آتش و 13 فرقه شيعه 12 آنها اهل آتش و يک
جلد 15 - صفحه 308
فرقه اهل بهشت.
ضَرَب‌َ اللّه‌ُ مَثَلًا رَجُلًا فِيه‌ِ شُرَکاءُ مُتَشاکِسُون‌َ تعبير برجل بدون ذکر اسم او براي اينست که پرده روي کارها باشد مثل آيه شريفه وَ يَوم‌َ يَعَض‌ُّ الظّالِم‌ُ عَلي يَدَيه‌ِ يَقُول‌ُ يا لَيتَنِي اتَّخَذت‌ُ مَع‌َ الرَّسُول‌ِ سَبِيلًا يا وَيلَتي لَيتَنِي لَم أَتَّخِذ فُلاناً خَلِيلًا لَقَد أَضَلَّنِي عَن‌ِ الذِّکرِ بَعدَ إِذ جاءَنِي فرقان آيه 29 الي 31 ظالم گوساله اينکه امت فلان سامري اينکه امت سبيل و ذکر هارون اينکه امت چنانچه صديقه طاهره در روضه پيغمبر بنا بر بيان سيد بحر العلوم عرض کرد:
ابتاه هذا السامري و عجله || تبعا و مال النّاس عن هارون
وَ رَجُلًا سَلَماً که تسليم صرف باشد و قدمي بر مخالفت برنداشته باشد امير المؤمنين است.
لِرَجُل‌ٍ پيغمبر اکرم (ص) است.
هَل يَستَوِيان‌ِ مَثَلًا که بگويند 1 و 2 و 3 و چهار و در عرض يکديگر قرار دهند.
الحَمدُ لِلّه‌ِ جنس حمد مختص بخداوند است که تمام کارهاي او از روي حکمت است و حکمت اينکه امتحان امت است که ميفرمايد أَ حَسِب‌َ النّاس‌ُ أَن يُترَکُوا أَن يَقُولُوا آمَنّا وَ هُم لا يُفتَنُون‌َ وَ لَقَد فَتَنَّا الَّذِين‌َ مِن قَبلِهِم فَلَيَعلَمَن‌َّ اللّه‌ُ الَّذِين‌َ صَدَقُوا وَ لَيَعلَمَن‌َّ الکاذِبِين‌َ عنکبوت آيه 1 و 2.
بَل أَکثَرُهُم لا يَعلَمُون‌َ که آن هفتاد و دو فرقه باشند و تعبير در بعض اخبار کرجل سلّم امير المؤمنين است و شيعيان آن مراد همان يک فرقه شيعه است که اهل نجات هستند نه ساير فرق شيعه که ذکر شد.