تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
وَ سِيقَ الَّذِينَ اتَّقَوْا رَبَّهُمْ إِلَى الْجَنَّةِ زُمَراً حَتَّى إِذا جاؤُها وَ فُتِحَتْ أَبْوابُها وَ قالَ لَهُمْ خَزَنَتُها سَلامٌ عَلَيْکُمْ طِبْتُمْ فَادْخُلُوها خالِدِينَ (73)
وَ سِيقَ الَّذِينَ اتَّقَوْا: و برانند به لطف و ملايمت آنان را که پرهيزکارند از عذاب، يعنى ملائکه شتاب زدگى نمايند به رفتن ايشان، إِلَى الْجَنَّةِ زُمَراً:
«1» سوره هود/ 119.
جلد 11 - صفحه 273
بسوى بهشت فوج فوج بر تقارب مراتب ايشان در شرافت و علو طبقه.
نکته: ايراد لفظ سوق در اين مقام بر طريق مزاوجت است، يا به اعتبار آنکه مراکب ايشان را سوق نمايد؛ چه در خبر است ملائکه متقيان را سواره به بهشت روان کنند.
حَتَّى إِذا جاؤُها: تا چون بيايند بهشت را به سعادت ابدى و نعمت سرمدى فايز شوند، وَ فُتِحَتْ أَبْوابُها: و گشوده باشد درهاى آن پيش از رسيدن ايشان به آن تا انتظار گشودن آن نکشند و درهاى بهشت باشد. چون به آن رسند، ملائکه به استقبال ايشان بيرون آيند، وَ قالَ لَهُمْ خَزَنَتُها: و گويند خازنان رضوان، سَلامٌ عَلَيْکُمْ: سلامتى و ايمنى و تحيت و رحمت خدا بر شما باد، طِبْتُمْ: پاک بوديد در دنيا از معاصى و مآثم، لا جرم به اين مرتبه بلند و درجه ارجمند نائل شديد. يا آنکه پاکيزه شديد به مغفرت قبل از دخول بهشت، يا پاکيزه است شما را اين مقام مسرت فرجام.
از حضرت امير المؤمنين عليه السلام مروى است: چون بهشتيان به در بهشت رسند، در آنجا درختى بينند در زير آن دو چشمه بيرون آيد، ايشان را گويند در اين چشمه غسل کنيد، چون غسل کنند ظاهر اعضاى آنها پاکيزه و لطيف شود و هرگز مويهاى ايشان ژوليده نشود و اعضاى آنها چرگين نگردد، و از چشمه ديگر بياشامند باطن آنها از جميع غل و غش و حقد پاک شود، بعد از آن لون آنها متغير نگردد و چيزى که موجب تنفر باشد از آنها به ظهور نرسد «1»، لذا ملائکه گويند: «طبتم» ظاهر و باطن شما پاک شد.
فَادْخُلُوها خالِدِينَ: پس در آئيد در بهشت در حالتى که جاويد باشيد.
«1» منهج الصادقين، ج 8، ص 121.
جلد 11 - صفحه 274