اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
ما سَمِعنا بِهذا فِي المِلَّةِ الآخِرَةِ إِن هذا إِلاَّ اختِلاق‌ٌ «7»
ما نشنيديم به اينکه دعوت بتوحيد در آخرين ملّت‌ها نيست اينکه مگر دروغ‌بافي.
يعني تا کنون حتي آخرين ملل حق يا باطل اسم توحيد جايي نبوده اما ملّت آبائي و اجدادي ما که اصنام را آلهه ميدانستند و تا کنون به ما رسيده اما نصاري که قائل به تثليث هستند يهود که براي او پسراني قائلند مجوس که يزدان و اهرمن ميگويند احدي قائل بتوحيد نشده سرتاسر دنيا از قديم الايام الي کنون مشرک بودند اينکه يک نفر تازه درآورده توحيد را و با تمام ملل و تمام دنيا مخالف شده نيست اينکه مگر دروغ درآوردن.
ما سَمِعنا بِهذا فِي المِلَّةِ الآخِرَةِ جواب: اوّلا نشنيدن دليل بر نبودن نيست و ثانيا تمام انبياء و اوصياء آنها و مؤمنين بآنها و لو در طرف اقليّت واقع شدند اوّلين دعوت آنها توحيد بوده، و ثالثا شما خود معترف هستيد بوجود اللّه و الوهيت او و اينکه خالق آسمان و زمين و ماه و خورشيد و خالق خود شماها او است پس الوهيت او را احدي جز طبيعي منکر نيست شما بايد الوهيت اصنام خود را ثابت کنيد چه نفعي از آنها بشما رسيده و چه ضرري را از شما دفع کرده‌اند.
إِن هذا إِلَّا اختِلاق‌ٌ بايد بگوئيد ان هذا الا الحق المبين
جلد 15 - صفحه 215
بعلاوه در امور ضروري بديهي اگر تمام عالم منکر و مخالف شوند نبايد قبول کرد مثلا اگر در نصف النهار تمام عالم بگويند شب است نبايد باور کرد يا بگويند خورشيد سياه و ظلمانيست نبايد پذيرفت و مسئله توحيد از ضروريات و بديهيات اوليه است حتي در حيوانات و نباتات و جمادات.
برگ درختان سبز در نظر هوشيار || هر ورقش دفتريست معرفت کردگار
و في کل شي‌ء له آية || تدل‌ّ علي انّه واحد