اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
إِن‌َّ هذا لَهُوَ البَلاءُ المُبِين‌ُ (106)
بدرستي که اينکه قصد ذبح اسمعيل هر آينه يک امتحان آشکارا بود.
حضرت ابراهيم سه امتحان داد (يکي) موقعي که او را در آتش انداختند که شرحش گذشت (ديگر) آوردن فرزندي که در سن پيري باو داده شد با مادرش در يک بيابان بي آب و علف گذاردن و رفتن که بيان شد (سيم) امتحان ذبح جايي که خداوند مثل ابراهيم را که پس از پيغمبر خاتم افضل تمام انبياء و مرسلين بود اينکه نحوه امتحان ميفرمايد ما توقع داريم امتحان نشويم البته و صد البته امتحان ميشويم چنانچه ديگران را هم امتحان فرمود که ميفرمايد بِسم‌ِ- اللّه‌ِ الرَّحمن‌ِ الرَّحِيم‌ِ الم أَ حَسِب‌َ النّاس‌ُ أَن يُترَکُوا أَن يَقُولُوا آمَنّا وَ هُم لا يُفتَنُون‌َ وَ لَقَد فَتَنَّا الَّذِين‌َ مِن قَبلِهِم فَلَيَعلَمَن‌َّ اللّه‌ُ الَّذِين‌َ صَدَقُوا وَ لَيَعلَمَن‌َّ الکاذِبِين‌َ عنکبوت آيه 1 و 2 مخصوصا در اينکه دوره حاضره که آزاديست مسجد و سينما مجالس وعظ و قرائت و دعاء و ذکر مصائب و مجالس ساز و آواز و رقص و قمار حجاب محجبات و کشف مکشفات کسب حلال و کسب حرام عبادت و معصيت تا کي از امتحان خوب درآيد يابد و اينکه امتحانات مخصوصا مسئله غني و فقر صحت و مرض قهر و غلبه و ضعف و مغلوبية ظلم کردن و کشيدن و غير اينها خوش بود گر محک تجربه آيد بميان تا سيه‌روي شود هر که درو غش باشد و اينکه امتحانات نه براي اينست که چيزي العياذ باللّه بر خداوند مستور است بلکه براي اينکه بر خود انسان و بر ديگران کشف شود و امتحانات خداوند بسيار است و مختلف است يکي را بغني و يکي را بفقر يکي بعزت يکي بذلت يکي بصحت يکي بمرض يکي برياست يکي بتبعيت يکي باطاعت يکي بمعصيت يکي بنعمت يکي ببلاء و چه بسا بيک امتحان صد نفر بيش و کم امتحان ميشوند.