تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
يُولِجُ اللَّيْلَ فِي النَّهارِ وَ يُولِجُ النَّهارَ فِي اللَّيْلِ وَ سَخَّرَ الشَّمْسَ وَ الْقَمَرَ کُلٌّ يَجْرِي لِأَجَلٍ مُسَمًّى ذلِکُمُ اللَّهُ رَبُّکُمْ لَهُ الْمُلْکُ وَ الَّذِينَ تَدْعُونَ مِنْ دُونِهِ ما يَمْلِکُونَ مِنْ قِطْمِيرٍ «13»
يُولِجُ اللَّيْلَ فِي النَّهارِ: در مى‌آورد شب را در روز، يعنى مقدارى از شب در روز مى‌افزايد تا زمان روز دراز مى‌گردد از زمان شب، و آن دو ربع بهار و
جلد 11 - صفحه 23
تابستان است. وَ يُولِجُ النَّهارَ فِي اللَّيْلِ: و داخل مى‌سازد روز را در شب، يعنى از ساعات روز بر ساعات شب مى‌افزايد تا ساعت شب زايد شود از ساعات روز، و آن در دو ربع پائيز و زمستان است. وَ سَخَّرَ الشَّمْسَ وَ الْقَمَرَ: و مسخر فرمان خود ساخت آفتاب و ماه را، کُلٌّ يَجْرِي لِأَجَلٍ مُسَمًّى: هر يک از اين نيّرين که مى‌رود در مجراى خود براى وقتى نامبرده شده، يعنى تا زمان معلومى که دور خود را تمام کند، يا روز قيامت از سير خود بازماند.
ذلِکُمُ اللَّهُ رَبُّکُمْ: آن خدائى که خالق و فاعل اين اشياء و مسخر آنست، خداى به حق است پروردگار و آفريدگار شما، لَهُ الْمُلْکُ: مر ذات يگانه او راست پادشاهى. در اين اشعار است به آنکه فاعليت او سبحانه اشياء مزبوره را، موجب ثبوت اين اخبار مترادفه است. وَ الَّذِينَ تَدْعُونَ مِنْ دُونِهِ: و آنانکه مى‌خوانند و مى‌پرستند غير از خداى تعالى، ما يَمْلِکُونَ مِنْ قِطْمِيرٍ: مالک نمى‌شوند مقدار پوست استخوان خرما را، زيرا مالک على الاطلاق و معبود به استحقاق، اوست و بس، پس ذات او متفرد است به الوهيت.