اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب)
وَ لا تَزِرُ وازِرَةٌ وِزرَ أُخري وَ إِن تَدع‌ُ مُثقَلَةٌ إِلي حِملِها لا يُحمَل مِنه‌ُ شَي‌ءٌ وَ لَو کان‌َ ذا قُربي إِنَّما تُنذِرُ الَّذِين‌َ يَخشَون‌َ رَبَّهُم بِالغَيب‌ِ وَ أَقامُوا الصَّلاةَ وَ مَن تَزَکّي فَإِنَّما يَتَزَکّي لِنَفسِه‌ِ وَ إِلَي اللّه‌ِ المَصِيرُ «18»
و برنميدارد وزر ديگري را هيچ وزر برداري و اگر بخواند کسي که بارش از گناه سنگين باشد کسي را که يک مقداري از گناهان او را تحمل کند کسي را پيدا نميکند و لو از خويشان او باشد نه پسر تحمل بار پدر ميکند نه پدر تحمل بار پسر ميکند هر کس گرفتار عمل خود هست و فرياد وا نفساه بلند است جز اينکه نيست که تو پيغمبر اکرم هستي انذار ميکني کساني را که از خدا ميترسند خداي خود بمجرد انذار تو از غيب که فرداي قيامت باشد و بر پا ميدارند نماز را و کسي که زکاة دهد پس جز اينکه نيست که نفعش عايد خود او ميشود و به سوي خداوند است بازگشت تمام آنها.
وَ لا تَزِرُ وازِرَةٌ وِزرَ أُخري چنانچه ميفرمايد: يَوم‌َ يَفِرُّ المَرءُ مِن أَخِيه‌ِ وَ أُمِّه‌ِ وَ أَبِيه‌ِ وَ صاحِبَتِه‌ِ وَ بَنِيه‌ِ لِکُل‌ِّ امرِئ‌ٍ مِنهُم يَومَئِذٍ شَأن‌ٌ يُغنِيه‌ِ (عبس آيه 34 الي
جلد 15 - صفحه 20
سي و هفت).
وَ إِن تَدع‌ُ مُثقَلَةٌ إِلي حِملِها لا يُحمَل مِنه‌ُ شَي‌ءٌ وَ لَو کان‌َ ذا قُربي هر کسي نامه عملش به دست خودش داده ميشود يا بدست راست يا بدست چپ يا از پشت سر پا طوق ميشود بگردنش يعني بر گردن خودش بار ميشود چنانچه ميفرمايد: وَ کُل‌َّ إِنسان‌ٍ أَلزَمناه‌ُ طائِرَه‌ُ فِي عُنُقِه‌ِ وَ نُخرِج‌ُ لَه‌ُ يَوم‌َ القِيامَةِ کِتاباً يَلقاه‌ُ مَنشُوراً اقرَأ کِتابَک‌َ کَفي بِنَفسِک‌َ اليَوم‌َ عَلَيک‌َ حَسِيباً (اسري آيه 14).
إِنَّما تُنذِرُ الَّذِين‌َ يَخشَون‌َ رَبَّهُم حضرت تمام را انذار ميفرمايد لکن آنکه انذار ميشود کساني هستند از خدا ترس که يکي از گناهان کبار امن من مکر اللّه است جايي که مثل انبياء و ائمه از خدا بترسند ديگران جاي دارد که گفتند خوف سه قسمت است: يکي خوف از عاقبت که آيا با ايمان از دنيا ميرود يا بدون ايمان يکي خوف از معاصي که آيا آمرزيده ميشود يا بعذابش معذب ميشود، اينکه دو قسم خوف در انبيا و معصومين نيست چون نه خوف از عاقبت دارند و نه از معصيت. سوم خوف در پيشگاه عظمت و کبريايي حق تبارک و تعالي چنانچه انسان ضعيف در حضور سلطان مقتدر حالت خوف بر او متوجه ميشود چنانچه گفتند حضرت رسالت در حال نماز صداي ضربان قلبش را ميشنيدند حضرت مجتبي رنگ صورتش تغيير ميکرد امير المؤمنين تير از پايش بيرون کشيدند توجه نميفرمود حضرت سيد الشهداء تير ميباريد اعتنايي نداشت و هکذا.
بِالغَيب‌ِ يعني بقضاياي آينده از موت و قبر و برزخ و قيامت و پيشامد شده‌ها.
وَ أَقامُوا الصَّلاةَ باتيان آن در موقع خود در وقت فضيلت با آداب و سنن آن و بحفظ آن که از بين نرود و از جامعه برداشته نشود.
وَ مَن تَزَکّي فَإِنَّما يَتَزَکّي لِنَفسِه‌ِ تزکيه نفس از عقائد باطله و صفات خبيثه و اعمال سيئه و فعل طاعات و تزکيه مال.
وَ إِلَي اللّه‌ِ المَصِيرُ بازگشت تمام بسوي او است که مفاد کلمه استرجاع است إِنّا لِلّه‌ِ وَ إِنّا إِلَيه‌ِ راجِعُون‌َ.
21