تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی)
وَ يَوْمَ يَحْشُرُهُمْ جَمِيعاً ثُمَّ يَقُولُ لِلْمَلائِکَةِ أَ هؤُلاءِ إِيَّاکُمْ کانُوا يَعْبُدُونَ (40)
وَ يَوْمَ يَحْشُرُهُمْ جَمِيعاً: و ياد کن اى شنونده روزى را که حشر فرمائيم و زنده نمائيم کفار را در حالتى که به هيئت اجتماعيه باشند، يعنى همه را در محشر جمع نمائيم. ثُمَّ يَقُولُ لِلْمَلائِکَةِ: پس گوئيم مر ملائکه را. به قرائت حفص هر دو فعل را به «يا» خوانده، يعنى حق تعالى همه را حشر، پس فرمايد ملائکه را: أَ هؤُلاءِ إِيَّاکُمْ: آيا اين گروه شما را، کانُوا يَعْبُدُونَ: بودند که مى‌پرستيدند؟ اين سؤال جهت سرزنش مشرکان و مزيت ملائکه است از ايشان،
«1» وسائل الشيعة، ج اسلاميه، ج 15، کتاب النکاح، ابواب النفقات، ص 256، ح 9 و نيز در بحار الانوار، ج 96 کتاب الصدقة، ص 120 حديث 21 بنقل از خصال 2: 161. (در ترجمه حديث، مؤلّف محترم صيغه امر را به صورت فعل مضارع بيان نموده است، بدين ترتيب: انفاق کن و ترسى از فقر نداشته باش و ...)
«2» مضمون روايت در تفسير نور الثقلين ج 4 ص 340 و بحار الانوار ج 96 ص 120 روايت 22 و ص 146 بنقل از مکارم الاخلاق.
«3» کتاب الخصال، چ حيدرى، ج 1، باب الواحد، ص 8، روايت 27.
جلد 10 - صفحه 543
و تخصيص ملائکه به سؤال با آنکه غير ملائکه را هم عبادت نموده از اصنام، به جهت آنست که ملائکه اشرف شرکاء آنها و صالح براى خطابند.