تفسیر اثنی عشری

تفسیر اثنی عشری (حسینی شاه عبدالعظیمی) بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمنِ الرَّحِيمِ‌ الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي لَهُ ما فِي السَّماواتِ وَ ما فِي الْأَرْضِ وَ لَهُ الْحَمْدُ فِي الْآخِرَةِ وَ هُوَ الْحَکِيمُ الْخَبِيرُ «1» الْحَمْدُ لِلَّهِ الَّذِي‌: تمامى ستايش و سپاس مر خداى راست، آن ذاتى که، لَهُ ما فِي السَّماواتِ‌: براى او است خاصه آنچه در آسمانها است از وسائط نعم جليله. وَ ما فِي الْأَرْضِ‌: و آنچه در زمين‌ها است از روابط دقايق جود و کرم، زيرا ذات يگانه او موجد همه خلق و نعمت است. وَ لَهُ الْحَمْدُ فِي الْآخِرَةِ: و مر او راست ستايش در آخرت، زيرا آنچه در عقبى است از خلق و نعم نيز از او صادر شده نه از غير او. نکته: تقديم صله در ثانى نه اول، به جهت اختصاص است، چه نعم دنيويه گاهى بوسائط غير باشد به خلاف نعم آخرت که بدون واسطه غير است. و حمد بندگان در آخرت نه از روى تکليف است بلکه بر وجه فرح و سرور باشد، چنانچه گويند: (الحمد للّه الّذى هدينا لهذا، الحمد للّه الّذى صدقنا وعده، الحمد للّه الّذى احلّنا دار المقامة من فضله) و نزد بعضى: مجموع اهل آخرت، حمد او را گويند؛ دوستان، او را به فضل ستايند، و دشمنان به عدل ستايش نمايند، وَ هُوَ الْحَکِيمُ الْخَبِيرُ: و او است محکم کار و متقن در امور دارين، چه همه افعال او بر وجه حکمت و مصلحت باشد، دانا به بواطن جميع اشياء.