تفسیر اطیب البیان

اطیب البیان (سید عبدالحسین طیب) قال‌َ لِلمَلَإِ حَولَه‌ُ إِن‌َّ هذا لَساحِرٌ عَلِيم‌ٌ (34) فرعون‌ ‌گفت‌ بجمعيتي‌ ‌که‌ اطراف‌ ‌او‌ بودند محققا ‌اينکه‌ موسي‌ ‌هر‌ آينه‌ ساحريست‌ دانا. نظر ‌به‌ اينکه‌ ‌در‌ عصر فرعون‌ سحره‌ بسيار بودند و کارهاي‌ غريب‌ ‌از‌ ‌آنها‌ ظاهر ميشد خواست‌ ‌که‌ امر ‌را‌ ‌بر‌ اطرافيان‌ ‌خود‌ مشتبه‌ کند مبادا ايمان‌ آورند. قال‌َ فرعون‌. لِلمَلَإِ حَولَه‌ُ ‌به‌ کساني‌ ‌که‌ اطراف‌ ‌او‌ بودند و ‌در‌ مجلس‌ ‌او‌ حاضر بودند. إِن‌َّ هذا اشاره‌ بموسي‌ ‌با‌ نون‌ تأکيد و جمله‌ اسميه‌ و لام‌. لَساحِرٌ موسي‌ ‌را‌ ساحر قلمداد کرد و چون‌ امر موسي‌ اعجب‌ ‌از‌ سحر سحره‌ ‌بود‌ ‌گفت‌: عَلِيم‌ٌ ‌که‌ صفت‌ مشبهه‌ دلالت‌ ‌بر‌ زيادتي‌ دارد ‌يعني‌ علم‌ ‌او‌ بسيار ‌است‌ ‌در‌ سحر. فرق‌ ‌است‌ ‌بين‌ عالم‌ و عليم‌ راحم‌ و رحيم‌ غافر و غفور و امثال‌ اينها لکن‌ غافل‌ ‌از‌ اينکه‌ «سحر ‌با‌ معجزه‌ پهلو نزند دل‌ خوشدار» سحر حقيقت‌ ندارد چشم‌ بنديست‌ ‌به‌ نظر ميآيد چنانچه‌ ديديم‌ ساعت‌ ‌را‌ خورد کرد سپس‌ درست‌ بصاحبش‌ رد کرد نقل‌ کردند ‌که‌ ‌در‌ همين‌ ميدان‌ شاه‌ اصفهان‌ شخصي‌ ‌گفت‌ ‌من‌ ‌در‌ ده‌ بودم‌ سه‌ فرسخي‌ اصفهان‌ آمدم‌ ‌در‌ ميدان‌ ديدم‌ جمعيت‌ زيادي‌ جمع‌ ‌شده‌ و شعبده‌ بازي‌ شتري‌ ‌در‌ وسط ميدان‌ قرار داده‌ و ‌از‌ ميان‌ دو پاي‌ شتر ميرود و ‌از‌ ميان‌ دو دست‌ ‌او‌ بيرون‌ ميآيد همين‌ ‌که‌ زير پاي‌ شتر ميرود صداي‌ مردم‌ بلند ميشود ‌که‌ رفت‌ ‌در‌ ‌ما تحت‌ شتر و ‌از‌ زير دست‌ ‌او‌ ‌که‌ بيرون‌ ميآيد ميگويند ‌از‌ دهان‌ ‌او‌ بيرون‌ آمد ‌او‌ ‌را‌ خواستم‌ ‌از‌ ‌او‌ پرسيدم‌ ‌که‌ چه‌ کرده‌اي‌ ‌من‌ ‌اينکه‌ نحوه‌ مشاهده‌ ميکنم‌ ‌گفت‌ ‌از‌ کجا مي‌آيي‌ گفتم‌ ‌از‌ فلان‌ محل‌ ‌گفت‌ ‌من‌ ‌تا‌ يک‌ جلد 14 - صفحه 26 فرسخي‌ شهر ‌را‌ چشم‌ بندي‌ کردم‌. و اما معجزه‌ حقيقت‌ و واقعيت‌ دارد و ‌اينکه‌ گفتار فرعون‌ گفتار تمام‌ کفار و مشرکين‌ ‌است‌، نسبت‌ بتمام‌ انبياء ‌با‌ اينکه‌ اکثر حقيقت‌ ‌را‌ درک‌ ميکنند لکن‌ عناد و عصبيت‌ و حب‌ جاه‌ و مقام‌ و تقليد آباء و کبر و نخوت‌ و عيبهاي‌ ديگر ‌آنها‌ ‌را‌ وادار ميکند ‌که‌ انبياء ‌را‌ ساحر و جادوگر و کذاب‌ بگويند.

آیات این صفحه