تفسیر روان جاوید (ثقفى تهرانى)
کَذَّبَتْ قَوْمُ لُوطٍ الْمُرْسَلِينَ (160) إِذْ قالَ لَهُمْ أَخُوهُمْ لُوطٌ أَ لا تَتَّقُونَ (161) إِنِّي لَکُمْ رَسُولٌ أَمِينٌ (162) فَاتَّقُوا اللَّهَ وَ أَطِيعُونِ (163) وَ ما أَسْئَلُکُمْ عَلَيْهِ مِنْ أَجْرٍ إِنْ أَجْرِيَ إِلاَّ عَلى رَبِّ الْعالَمِينَ (164)
أَ تَأْتُونَ الذُّکْرانَ مِنَ الْعالَمِينَ (165) وَ تَذَرُونَ ما خَلَقَ لَکُمْ رَبُّکُمْ مِنْ أَزْواجِکُمْ بَلْ أَنْتُمْ قَوْمٌ عادُونَ (166) قالُوا لَئِنْ لَمْ تَنْتَهِ يا لُوطُ لَتَکُونَنَّ مِنَ الْمُخْرَجِينَ (167) قالَ إِنِّي لِعَمَلِکُمْ مِنَ الْقالِينَ (168) رَبِّ نَجِّنِي وَ أَهْلِي مِمَّا يَعْمَلُونَ (169)
فَنَجَّيْناهُ وَ أَهْلَهُ أَجْمَعِينَ (170) إِلاَّ عَجُوزاً فِي الْغابِرِينَ (171) ثُمَّ دَمَّرْنَا الْآخَرِينَ (172) وَ أَمْطَرْنا عَلَيْهِمْ مَطَراً فَساءَ مَطَرُ الْمُنْذَرِينَ (173) إِنَّ فِي ذلِکَ لَآيَةً وَ ما کانَ أَکْثَرُهُمْ مُؤْمِنِينَ (174)
وَ إِنَّ رَبَّکَ لَهُوَ الْعَزِيزُ الرَّحِيمُ (175)
ترجمه
تکذيب کردند قوم لوط فرستادگان را
هنگاميکه گفت بآنها
جلد 4 صفحه 123
برادرشان لوط آيا نمى‌پرهيزيد
همانا من براى شما پيمبرى امينم
پس بترسيد از خدا و اطاعت کنيد مرا
و نميخواهم از شما بر آن هيچ مزدى نيست مزد من مگر بر پروردگار جهانيان
آيا وارد ميشويد بر پسران از اهل عالم
و واميگذاريد آنچه را آفريد براى شما پروردگارتان از جفتهاتان بلکه شمائيد گروهى تعدّى کنندگان
گفتند هر آينه اگر باز نه ايستادى اى لوط البته خواهى بود از بيرون کرده شدگان
گفت همانا من کردار شما را از دشمنانم
پروردگارا نجات ده من و کسان مرا از آنچه ميکنند
پس نجات داديم او و کسانش را همگى
مگر پير زنى که بود در باقى ماندگان
پس هلاک کرديم ديگران را
و بارانديم بر آنها بارانى پس بد بود باران بيم داده شدگان
همانا در اين آيتى است و نباشند بيشترشان گروندگان
و همانا پروردگار تو او است تواناى مهربان.
تفسير
خداوند متعال بعد از پنج آيه که تفسير آنها در قصص سابقه گذشت قول حضرت لوط را که شرح حال آن در سوره اعراف مستوفى ذکر شد نقل نموده که بقوم خود بر سبيل انکار و ملامت فرمود آيا شما از ميان اهل عالم براى دفع شهوت مردانرا اختيار نموديد و با آنها نزديکى ميکنيد با آنکه اين عمل قبيح و مضرّى است و وامى‌گذاريد و نزديکى نميکنيد با آنچه خدا خلق فرموده براى انتفاع شما از جنس زنانتان با آنکه آنها بهتر و پاکيزه‌ترند براى آن عمل پس شما مردمان مستقيمى نيستيد بلکه متعدّى و متجاوز از حدّ اعتدال و از حلال به حرام و از پاکيزه به پليديد يا دشمن انسانيّت و اخلاقيد که چنين عمل شنيعى را مرتکب ميشويد قوم در جواب گفتند از اين سخنان دست بردار والا تو را نفى بلد خواهيم نمود و بايد از ميان ما بيرون بروى آنحضرت فرمود من با اين کار شما بسيار مخالفم بطوريکه نميتوانم به بينم و چيزى نگويم و از خدا خواست که او و خانواده‌اش را از تبعات و وبال اعمال آنها نجات دهد و خداوند اجابت فرمود و او و تمام خانواده و پيروانش را در وقت نزول عذاب از ميان آنها خارج فرمود و فقط زنش را که پيرو موافق با آنها و مخالف با او بود با قوم باقى گذارد و همه بهلاکت رسيدند ببارانيکه از سنگ بر آنها باريد و بد بارانى بود براى کسانيکه بيم دادند آنها را انبيا از خدا ولى بخرجشان نرفت و بعاقبت وخيم
جلد 4 صفحه 124
آن گرفتار شدند و تفصيل اين قضايا در سور سابقه که شرح حال انبياء در آنها ذکر شده گذشته است و آيات اخيره در قصص سابقه، مفسر و نکته تکرار آن اخيرا مبيّن گرديد.